تکاپوھای منطقه ای و غفلت ھای داخلی از طلای سرخ

از سال ها پیش که تراز تجاری زعفران ایران مرز یک میلیارد دلار را پشت سر گذاشت، بسیاری از کشورهای همسایه که مصرف کننده عمده زعفران ایران بودند کشت و تولید “طلای سرخ” را در الگوی کشت خود قرار داده و کاملا در هاله ای از سکون خبری اقدام به کشت زعفران کرده و پایتخت زعفران را از قاین و زاوه خراسان ربودند. علاوه بر این کشورهایی همچون اسپانیا و امارات پا را فراتر نهاده و با سوء استفاده از شرایط سیاسی ایران  اقدام به صادرات مجدد زعفران ایران نموده و عملا بازار جهانی زعفران را به نام خود ثبت کرده و اکنون در تاسفی تاریخی اسپانیا به عنوان یکی از کشورهای اروپایی، بزرگترین صادرکننده زعفران دنیا شناخته می شود و علاوه بر آن خبرهای تازه ای از تولید زعفران و ربودن بازار از ایران به گوش می رسد.
از چین و هند تا ترکیه و افغانستان
بیش از ۱۰ سال است که رقبایی سرسخت در آسیا کاشت زعفران را آغاز کرده و با برند اروپا بازارهای زعفران ایران را مورد هجوم قرار داده اند. دو سال پیش نایب رئیس وقت  شورای ملی زعفران با اشاره به اینکه رقبای ایران در بازار جهانی زعفران رو به افزایش هستند، گفت: رقبای ایران نوسانات قیمت زعفران را نمی‌پسندند و ایران در حال از دست دادن بازار جهانی است. احتشام دیگر نائب رئیس شورای ملی زعفران از “رقبای ایران” اینگونه یاد می کند: یونان، مراکش، ترکیه و هند رقبای جدید ما در زمینه تولید و تجارت زعفران شده‌اند. وی تاکید کرد: چین نیز با روش‌های گلخانه‌ای به تولید زعفران روی آورده‌است. افغان‌ها نیز از طریق انتقال غیرقانونی پیازهای زعفران از ایران به کشت زعفران روی آورده‌اند و فکر می‌کنم در آینده رقبای جدی ما چین و افغانستان هستند. احتشام گفت : البته همین الان هم افغانستان و مراکش با واردات زعفران از ایران آن را به نام خودشان بسته ‌بندی و سپس بازاریابی می کنند و به فروش می رسانند. سایت خبری بازار خبر نیز در گزارشی تحت عنوان “نقشه سیاه دنیا برای طلای سرخ ایران” در بهمن سال جاری به نقل از غلامرضا میری نائب رئیس شورای ملی زعفران نوشت: قاچاق پیاز زعفران به افغانستان حدود ۱۰ سال قبل آغاز شد و افغان‌ها هم زمانی که دیدند سازمان ملل متحد و کشورهایی مانند آمریکا، آلمان، فرانسه و هلند در زمینه کشت طلای سرخ برای جایگزینی به جای خشخاش از آنان حمایت می‌کنند، تشویق به ادامه کار شدند. وی با اشاره به اینکه آمریکا اعلام کرده حاضر است یک بازار ۴۰ تنی را به منظور صادرات زعفران در اختیار افغانستان قرار دهد، گفت: حتی همین الان هم کشوری مانند هندوستان تعرفه ورود زعفران را برای افغانی‌ها برداشته است اما اگر یک ایرانی بخواهد زعفران به هند ببرد، باید ۳۸ درصد تعرفه عوارض پرداخت کند. میری در پاسخ به این پرسش با بیان اینکه ما در بازار و تجارت طلای سرخ با سوء مدیریت مواجه هستیم، گفت: ما نمی‌توانیم تامین کننده‌های خوب و مطمئنی در این زمینه باشیم؛ مشتریان به دنبال تامین کننده‌های جدید خواهند رفت. میری اضافه کرد: برای ایجاد یک تامین کننده جدید، چه جایی بهتر از افغانستان که نزدیک ایران است و شرایط آب و هوایی مشابه کشورمان دارد، ضمن اینکه نیروی کار در آنجا ارزان است  و تمام کسانی که الان در افغانستان زعفران کشت می‌کنند، در ایران دوره دیده‌اند، بنابراین کشورهای غربی با خود اندیشیدند که با حمایت از افغان‌ها ضمن تامین محصول مورد نیازمان، انحصار تولید طلای سرخ را نیز از دست ایران خارج خواهیم کرد.
حمایت های کاغذی از طلای سرخ !
عضو کمیسیون کشاورزی مجلس بر این باور است که زمان حمایت های شعاری و احساسی و استانی گذشته و باید همه دست اندرکاران برای حفظ حیثیت زعفران وارد میدان شوند. وی گفت : در سال های گذشته شورای ملی زعفران تشکیل شد و این شورا تا کنون حمایت های شعاری بسیار خوبی از زعفران داشته است. همچنین در سال های اخیر طرح جامع زعفران با سروصدای زیاد در رسانه ها مطرح شد و به بهانه عدم اعتبار و … به فراموشی سپرده شد، تشکیل بانک زعفران هم که می توانست پشتوانه اعتباری  قابل اعتنایی برای زعفران باشد نیز به فراموشی سپرده شد، طرح تشکیل پژوهشکده زعفران که پشتوانه علمی تولید و بازاریابی می توانست باشد، نیز همچنان خاک می خورد و ده ها  طرح کوچک و بزرگ دیگر نیز ارائه شد و در حد حرف و پروژه کاغذی باقی ماند و معلوم است که این گونه شعارها و حمایت ها  دردی از زعفران را حل نکرده و نخواهد کرد. این نماینده ادامه داد : همه می دانیم که اسپانیا حدود ۱۰۰ تن از زعفران ایران را بسته بندی کرده و به بازارهای اروپا و آمریکا به نام زعفران اسپانیا صادر می کند ، همه می دانیم که افغانستان به سرعت در حال افزایش سطح زیرکشت زعفران بوده و میانگین ۱۶ کیلو را رکورد زده است ، همه می دانیم که چین در سطوح گلخانه ای زعفران تولید می کند، همه می دانیم که صنایع داروسازی آلمان بیش از ۹۰ قلم دارو از زعفران تولید کرده و به ایران هم صادر می کنند، همه می دانیم که مراکش “خانه زعفران آفریقا” را تشکیل داده و در ۵ سال آینده بزرگترین تامین کننده زعفران اروپا خواهد شد و ده ها دانسته دیگر  در باره ترکیه و مصر و هلند و دانمارک و دیگران، اما این دانسته ها دردی از زعفران حل نخواهد کرد و من بارها گفته ام که باید وابستگان تجاری در سفارت خانه هایمان در سراسر دنیا به معرفی زعفران ایران اقدام کنند، بارها گفته ام که در سطح هیات دولت باید وزرای اقتصادی برای زعفران برنامه عملیاتی داشته باشند و تولید، فرآوری، مصرف، صادرات و تجارت زعفران از حمایت های سیاسی برخوردار باشد. به هر حال واقعیت تلخی است که در کم کاری و بی مسئولیتی دست اندرکاران زعفران و سردادن شعارهای صرفا در حد حرف ، کشورهایی در آسیا و آفریقا و اروپا در حال ربودن مزیت مطلق زعفران ایران  بوده و چنانچه از شرایط جدید پساتحریم استفاده نکنیم  این کشورها که عضو سازمان تجارت جهانی نیز هستند در کمتر از ۵ سال تمامی تجارت جهانی زعفران را از آن خود  می نمایند./

منبع : روزنامه خراسان- مورخ ۱۳۹۴/۱۲/۰۴

0 پاسخ

ارسال یک پاسخ

می خواهید در گفتگو ها شرکت کنید؟
Feel free to contribute!

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *