نوشته‌ها

اروپا استانداردهای زعفران ایران را قبول دارد

اروپایی ها پذیرفته اند که زعفران عرضه شده در بورس کالای ایران از استاندارد بالایی برخوردار است و قیمت های بورس نیز مبنای نرخ مورد قبول اروپایی ها شده است.

به گزارش خبرگزاری فارس،‌ یک فعال باسابقه بازار زعفران گفت: در راستای واقعی شدن قیمت زعفران ایران و تبدیل به مرجعیت نرخ های جهانی، درصدد راه اندازی انبار مورد تایید بورس کالا در کشور بلژیک هستیم تا زعفران پذیرفته شده در بورس، با نماد معاملاتی اروپایی به این انبار منتقل شده و به صورت یورویی و با تحویل در اروپا مورد معامله قرار گیرد.
فعال باسابقه بازار زعفران اظهار داشت: تلاش داریم این انبار تا پایان سال جاری به فهرست انبارهای پذیرفته شده بورس اضافه شده و معاملات زعفران صادراتی بورس به صورت مستقیم در مقصد اروپا اجرایی شود.
این فعال قدیمی بازار زعفران با اعلام اینکه امروز قیمت های زعفران در بورس کالا، مورد قبول اروپایی‌ها است، گفت: در حال حاضر با استانداردهایی مناسبی که توسط بورس تعیین شده، اروپایی ها هم پذیرفته اند که زعفران عرضه شده در بورس کالای ایران از استاندارد بالایی برخوردار است و قیمت های بورس نیز مبنای نرخ مورد قبول اروپایی ها شده است.
این فعال بازار زعفران تاکید کرد: به واسطه عرضه زعفران طی ماه های گذشته در بورس کالا، هم اکنون در اسپانیا هم ملاک قیمت ها، معاملات و قیمت های کشف شده در بورس کالا است و درصدد هستیم که با ایجاد انبار استاندارد و تحت کلید بورس کالا بتوانیم محصول استاندارد را در اروپا به مشتری اروپایی تحویل دهیم.

کشاورزان در معاملات بورس فعال هستند

این فعال بازار زعفران با بیان اینکه در حال حاضر شمار زیادی از کشاورزان عرضه و تقاضا را در بورس مدیریت می کنند و در معاملات فعال شده‌اند، تاکید کرد: بورس با آموزش و ترغیب کشاورزان به استانداردسازی زعفران، هم به افزایش کیفیت تولید محصول کمک کرده و هم ملاک استانداردی برای بازارهای اروپایی شده است. به طوری‌که امروز، بازار اروپا شاخص‌های استاندارد خود را از بازار بورس کالای ایران کسب می کند.

منبع : خبرگزاری فارس – مورخ ۱۳۹۷/۱۰/۳۰

۸۵ تا ۹۰ درصد زعفران دنیا در ایران تولید می شود

عضو هیئت علمی پژوهشکده گیاهان و مواد اولیه دارویی شهید بهشتی گفت: زعفران ایران کیفیت بسیار بالایی نسبت به سایر کشور‌ها دارد.

حسن رضا دوست عضو هیئت علمی پژوهشکده گیاهان و مواد اولیه دارویی دانشگاه شهید بهشتی در گفتگو با خبرنگار حوزه دانشگاهی گروه علمی پزشکی باشگاه خبرنگاران جوان؛ درباره تحقیقات پژوهشکده گیاهان و مواد اولیه دارویی بر روی زعفران، گفت: زعفران ایران کیفیت بسیار بالایی نسبت به سایر کشورها دارد تا جایی که ۸۵ تا ۹۰ درصد زعفران کل دنیا در ایران تولید می شود، در این بین اقدامات پژوهشکده در راستای اثبات کیفیت زعفران ایران به دلیل انتشار مقالات علمی متعددی بوده است که در راستای ایجاد شبهه درباره کیفیت زعفران ایران صورت گرفته است.

وی افزود: برای اولین بار در بین سال های ۹۴ تا ۹۶ با مشارکت سازمان استاندارد و وزارت کشاورزی نمونه برداری جامع از کل کشور، به اسم منطقه و کشاورز انجام شد.

رضا دوست اظهار کرد: در استاندارد ISO 3632 کیفیت زعفران بر اساس روش رنگ سنجی تقسیم بندی می شود که در روش رنگ سنجی، تخمین کیفیت محصول با خطا همراه است.

وی افزود: برای بهبود این روش استانداردهای اصلی زعفران را خالص سازی کرده و اجزا زعفران شامل بو، رنگ و طعم جداسازی می شود.

موفقیت های پژوهشکده گیاهان و مواد اولیه دارویی

رضا دوست بیان کرد: مهیا کردن همه موارد استاندارد زعفران در داخل پژوهشکده، از کارهای منحصر به فرد مجموعه است؛ این استانداردها با روش های کروماتوگرافی که نسبت به روش های رنگ سنجی دقیق تر است مقیاس بهتری از رنگ، بو و طعم به ما می دهد.

وی افزود: نکته جالب درباره استانداردهایی که در دنیا به فروش می رسد این است که برخی از این استانداردها از گیاهان مشابه مثل گاردنیا استخراج شده است و تهیه استانداردها حتی از شرکت های معتبر باعث تخمین اشتباه از مقدار رنگ زعفران می شود.

عضو هیئت علمی پژوهشکده گیاهان و مواد اولیه دارویی گفت: با اینکه موارد مصرف استانداردهای زعفران در آزمایشگاه در حد میلی گرم است، پژوهشکده موفق به خالص سازی استانداردهای زعفران در مقیاس ۱۰ گرم شده است.

وی افزود: در حال حاضر چند شرکت داخلی و خارجی به دلیل قیمت بالای استانداردها در دنیا استانداردهایشان را از پژوهشکده تهیه می کنند؛ به طور مثال قیمت هر میلی گرم پیکروکروسین که طعم زعفران است به صورت میانگین ۷۰۰ دلار است.

رضا دوست گفت: به روزرسانی روش استاندارد ۳۶۳۲ و استفاده از روش کروماتوگرافی به جای روش رنگ سنجی از دیگر اقدام پژوهشکده است؛ پژوهشکده در حال مذاکره با سازمان استاندارد برای تغییر روش استاندارد از رنگ سنجی به کروماتوگرافی است.

عضو هیئت علمی پژوهشکده گیاهان و مواد اولیه دارویی اظهار کرد: تلاش دیگر پژوهشکده در زمینه کاهش بار میکروبی زعفران است، بار میکروبی زعفران برداشت شده به کمک روش های اوزون، پلاسما و مایکروویو به شرط حفظ کیفیت زعفران کاهش یافته است.

رضا دوست بیان کرد: هزینه آزمایش ها در پژوهشکده توسط دانشگاه تامین می شود و بیشتر هزینه ها از طریق اعتبار پژوهشی است که از طریق دانشگاه در اختیار اعضاء هیئت علمی قرار می گیرد.

منبع : باشگاه خبرنگاران جوان – مورخ ۱۳۹۷/۰۷/۲۵

مسئولیت تدوین استانداردهای زعفران و خرما به ایران واگذار شد

در هفته سوم اجلاس کمیته های فنی موسسه استانداردسازی و اندازه شناسی کشورهای اسلامی که در کشور ترکیه برگزار شد مسئولیت تدوین استانداردهای زعفران و خرما به ایران واگذار شد.

به گزارش ایران اکونومیست به نقل از دفتر مطالعات تطبیقی و مشارکت در تدوین استانداردهای بین المللی: در این اجلاس که نمایندگانی از سازمان ملی استاندارد ایران شرکت داشتند، پیش نویس استاندارد « الزامات برای نهادهای گواهی کننده حلال » نهایی و نظرات نمایندگان ایران درباره « الزامات غذای حلال » پذیرفته شد.

محمدحسین شجاعی، افسانه سمیعی و فاطمه سردابی نمایندگان سازمان ملی استاندارد ایران در این اجلاس بودند./

منبع : ایران اکونومیست – مورخ ۱۳۹۶/۰۷/۱۸

پروانه تشویقی استاندارد برای ۸۰ واحد تولیدی زعفران در خراسان رضوی

مشهد- ایرنا- معاون استاندارد سازی و آموزش اداره کل استاندارد خراسان رضوی گفت: با وجود اجباری نبودن استاندارد زعفران، تاکنون ۸۰ واحد تهیه، توزیع و بسته بندی این محصول در استان به صورت داوطلبانه استاندارد تشویقی دریافت کرده اند.

فرحناز قلاسی روز دوشنبه در گفتگو با خبرنگار ایرنا افزود: این واحدهای تولیدی موظف به معرفی یک مدیر کنترل کیفیت به این سازمان می باشند که پس از تایید صلاحت وی توسط اداره استاندارد و گذراندن دوره های مرتبط ، باید با حضور در نوبت کاری بر فرایند تولید نظارت داشته باشد.
وی ادامه داد: طبق ضوابط، این واحدها سالانه دست کم چهار بار توسط شرکتهای بازرسی مورد تایید اداره کل استاندارد، مورد بازرسی قرار گرفته و از آنها نمونه برداری می شود.
وی اظهار کرد: علاوه بر آن محصولات واحدهای تولید زعفران از بازار نیز خریداری و مورد آزمایش قرار می گیرند.
معاون اداره کل استاندارد خراسان رضوی با اشاره به اجباری بودن اخذ گواهینامه استاندارد برای زعفران صادراتی گفت: اخیرا شورای عالی استاندارد، زعفران داخلی را جزو کالاهای دارای استاندارد اجباری قرار داده اما این مصوبه هنوز اجرایی نشده است.
وی آماده شدن زیرساختهای واحدهای تولیدی برای دریافت پروانه استاندارد اجباری زعفران را زمان بر دانست.
سالانه ۳۵۰ تن زعفران در کشور تولید می شود که معادل ۹۶ درصد از تولید آن در جهان است و ۷۵ درصد زعفران کشور نیز در استان خراسان رضوی تولید می شود.

منبع : خبرگزاری ایرنا – ۱۳۹۶/۰۵/۲۳

عزم بخش خصوصی و تردیدهای دولتی در اجرای “استاندارد اجباری زعفران”

استاندارد اجباری زعفران مصوبه شورای عالی استاندارد را گرفته اما هنوز در روزنامه آگهی نشده و اطلاع‌رسانی‌های مربوط به آن صورت نگرفته است.

به گزارش خبرگزاری تسنیم از مشهد مقدس، ایران بزرگ‌ترین تولیدکننده و همچنین بزرگ‌ترین مصرف‌کننده زعفران در جهان بوده و این محصول در واقع یکی از محصولات راهبردی کشور هم در حوزه بازار داخل و هم در حوزه صادرات است.

با این حال همواره عواملی مانند فعالیت زیرپله‌ای‌ها در تجارت زعفران هم در بازار داخل و هم در بازار خارج سبب می‌شود که سلامت و شُهرت این محصول ایرانی به خطر افتاده و برای آن مشکلاتی به وجود آید که گاهی شاید نتوان آنها را رفع کرد.

در این میان درگیری‌های زیادی بین تولیدکنندگان صنعتی زعفران و صادرکنندگان اصلی و دلالان و توزیع کنندگان به صورت زیرپله‌ای وجود داشت و بخش خصوصی مدت زمان زیادی به دنبال ممنوعیت فروش فله زعفران و اجباری کردن استاندارد آن بودند که این مهم اکنون به انجام رسیده و در حال طی کردن مراحل نهایی خود است.

واحدهای فروش زیرپله‌ای‌ زعفران از بین می‌روند

غلامرضا میری؛ نایب رئیس شورای ملی زعفران در گفت‌وگو با خبرنگار تسنیم می‌گوید: این موضوع که استاندارد برای فاکتورهایی به جز رنگ زعفران در حال تدوین و اجباری شدن است صحیح بوده و بخش خصوصی و به ویژه کارخانجات بسته بندی این محصول از این موضوع بسیار خوشحال هستند.

وی ادامه می‌دهد: در واقع بنا بر این شده که به تدریج تمام زعفران‌های فله‌ای از بازار جمع‌آوری شده و کارگاه‌های بسته‌بندی زعفران نیز مجوز خود را از مراجع ذی‌صلاح بگیرند که باید برای این امر استانداردهای لازم را داشته باشند و فاکتورهای مورد نظر در زعفران را نیز اندازه‌گیری کنند.

رئیس اتحادیه صادرکنندگان زعفران خراسان رضوی بیان می‌کند: البته باید در نظر داشت این طرح باید به صورت تدریجی و در چند مرحله انجام شود تا بازار دچار اختلال نشده و مشکلی در این حوزه به وجود نیاید.

میری خاطرنشان می‌کند: این موضوع چند مزیت دارد؛ نخست اینکه ما در کشور ۴۵۰ تُن ظرفیت بسته‌بندی داریم در حالی که میزان تولید زعفران بین ۳۰۰ تا ۳۵۰ تن است به عبارت دیگر اجرای این طرح می‌تواند ظرفیت‌های خالی را پر کرده و تعداد اشتغال و سود این کار را در حوزه‌های اقتصادی افزایش دهد.

وی تأکید می‌کند: همچنین سلامت محصولات تضمین شده و در بازار داخلی برای مصرف‌کنندگان  مشکلی به وجود نیامده و علاوه بر این اعتبار زعفران ایرانی در مقابل شرکای خارجی و حوزه بازار بین‌المللی نیز حفظ شده و در این زمینه نیز دچار مشکل نمی‌شویم.

نایب رئیس شورای ملی زعفران بیان می‌کند: تعداد زیادی از تولیدکنندگان باکیفیت زعفران که به صورت صنعتی به این امر مبادرت دارند و حتی در رکود نیز واحد خود را حفظ کرده‌اند در وضعیت فعلی که عده‌ای زعفران بدون کیفیت و آلوده را وارد بازار می‌کنند دچار آسیب شده که تأیید این طرح می‌تواند از این موضوع پیشگیری کند.

زعفران سالم؛ احترام به حقوق مصرف‌کننده

علی شریعتی مقدم رئیس کمیسیون کشاورزی اتاق بازرگانی خراسان رضوی نیز در همین زمینه می‌گوید: کسانی که به صورت صنعتی و با برند اقدام به تولید زعفران می‌کنند به موضوعی توجه ویژه دارند که آن  احترام به حقوق مصرف‌کننده بوده و نماد این موضوع نیز تولید زعفران سالم و مرغوب به عنوان یک ادویه و ماده دارویی است که بدون تقلب به دست افراد برسد.

وی ادامه می‌دهد: باید در نظر داشت با خواص متعدد دارویی که زعفران دارد مصرف آن برای همه جامعه یک امر بسیار مناسب است که زعفران تقلبی این اعتبار را خدشه‌دار می‌کند.

مدیرعامل صندوق توسعه صادرات بیان می‌کند: کشور ما ۹۶ درصد زعفران را در دنیا تولید می‌کند و ما باید بتوانیم بازار خود را سالم‌سازی کنیم تا اعتماد شرکای خارجی را جلب کرده و بتوانیم از این محصول انتفاع مالی داشته باشیم.

شریعتی مقدم می‌افزاید: استاندارد اجباری زعفران تدوین شده و برنامه‌هایی برای پیشگیری از توزیع زعفران‌های بسته‌بندی شده در کارگاه‌های زیرپله‌ای در دستور کار قرار گرفته و فعالان این صنعت امید دارند که در اجرا نیز فعالیت‌های مناسبی صورت گیرد.

استاندارد اجباری زعفران هنوز آگهی نشده است

علیرضا جمیع مدیرکل استاندارد خراسان رضوی در همین زمینه می‌گوید: استاندارد اجباری زعفران مصوبه شورای عالی استاندارد را گرفته اما هنوز در روزنامه آگهی نشده و به اطلاع‌رسانی‌های مربوط به آن صورت نگرفته است.

وی ادامه می‌دهد: بعد از اینکه در روزنامه آگهی شود به هر تقدیر زیرساخت‌های لازم برای اجرای آن ایجاد شده و برای آن اقدامات لازم اجرایی می‌شود.

زمان نامعلوم اجرای استاندارد اجباری زعفران

علی باخرد رئیس اداره نظارت و بازرسی سازمان صنعت، معدن و تجارت خراسان رضوی نیز در این زمینه با اشاره به اینکه طرح مقدماتی جمع‌آوری زعفران‌های فله‌ای در کمیسیون نظارت مطرح شده است، می‌گوید: نظر کمیسیون نظارت نسبت به طرح سالم سازی زعفران مثبت بوده و در راستای انجام آن تلاش می‌شود.

وی ادامه می‌دهد: اما برای آغاز عملیات اجرایی باید در ابتدا تبلیغات انجام داده و از اتحادیه‌ها و شرکت‌های فعال در این حوزه کمک گرفت و نمی‌توان به صورت یکباره شروع به جمع‌آوری زعفران‌های بدون استاندارد و فله از بازار کرد.

رئیس اداره نظارت و بازرسی سازمان صنعت، معدن و تجارت خراسان رضوی بیان می‌کند: هنوز روی زمان اجرای طرح پیشگیری از فروش زعفران‌های فله در بازار هیچ بحثی نشده و زمانیکه این موضوع قطعی شود باید برای آن طرحی در نظر گرفته و مرحله به مرحله برای اجرای آن پیش رفته و تنها آن موقع می‌توان زمان دقیقی برای اجرای طرح تعیین کرد.

به هر تقدیر اجرای طرح‌هایی که به سلامت محصولات راهبردی کمک کند مستقیما به ارتقا سلامت و علاوه بر آن به اقتصاد مساعدت می‌کند و از اظهارات نمایندگان بخش خصوصی چنین برمی‌آید که از اجرایی شدن این طرح بسیار استقبال می‌کنند و از اظهارات نمایندگان بخش دولتی چنین برمی‌آید که برای اجرایی شدن این طرح عجله چندانی ندارند و ملاحظاتی را در نظر دارند که شاید  بخش خصوصی به آن توجهی ندارد.

البته استقرار این نوع از طرح‌ها به علت تشنجی که به بازار وارد می‌کند قطعلا زمانبر بوده و نباید اجرای آن به صورت یکباره را در نظر داشت اما همین که استاندارد اجباری برای یکی از مهم‌‎ترین محصولات صادراتی و کشاورزی کشور ما تدوین شده خود به خود می‌تواند در راستای حفظ سلامت بسیار کمک دهنده باشد./

منبع : خبرگزاری تسنیم – مورخ ۱۳۹۶/۰۲/۱۹

اجرای استاندارد اجباری زعفران

به گزارش ایسنا، در یک صد و نهمین اجلاسیه شورای عالی استاندارد و سومین اجلاسیه این شورا در دولت تدبیر و امید اسحاق جهانگیری، معاون اول، حکم انتصاب نیره پیروزبخت که به امضای دکتر حسن روحانی، رئیس‌جمهور رسیده بود را به رییس سازمان ملی استاندارد اعطا کرد.

مهم‌ترین مصوبات در این جلسه موافقت با اجرای اجباری استاندارد ۹ محصول از جمله زعفران و چای معطر و تصویب کلیات اعطای نشان برای محصولات دانش‌بنیان برابر با فرآیند پیشنهادی سازمان ملی استاندارد مبنی بر صدور گواهی محصول، صدور گواهی انطباق و اعطای نشان بود./

منبع : خبرگزاری دانشجویان ایران (ایسنا) – مورخ ۱۳۹۵/۱۲/۲۱

استاندارد از یاد رفته زعفران ایرانی در بازار داخلی

به گزارش خبرگزاری تسنیم از مشهد مقدس یکی از مهم‌ترین سوغاتی که در سبد بازار خراسان‌رضوی وجود دارد زعفران بوده و به همین علت، اهمیت بسیار زیادی پیدا می‌کند چرا که از این استان به سراسر کشور وارد می‌شود.

تقلبات زیادی در موضوع زعفران دیده می‌شود؛ گیاه کاجیره، گوشت گاو خشک و ریش شده، شن‌های ریز و سایر مواردی از این دست از جمله موادی است که به زعفران اضافه شده و در بازار به فروش می‌رسد.

جنجال تارتازین

علاوه بر این برخی از زعفران‌های فله دارای مشکلات و افزودنی‌هایی هستند که سبب می‌شود در طول مدت زمان طولانی مشکلاتی برای سلامتی افراد به‌وجود آورد. ۵ مهرماه مصاحبه‌ای با عنوان «“تارتازین”  ۷۸ درصد زعفران مشهد را تقلبی کرد/بیشتر زعفران‌های توزیعی اطراف حرم مشکل‌دار است» در تسنیم منتشر شد که در آن درباره مشکلات نمونه‌های آزمایش شده زعفران سخن به میان آمد.

مدیرکل تعزیرات خراسان‌رضوی در این مصاحبه گفته بود: با توجه به تحقیقات انجام‌شده روی ۷۰۰۰ نمونه زعفران توزیع‌شده در مشهد این نتیجه حاصل شد که ۷۸ درصد محصولاتی که توزیع می‌شود به رنگ مصنوعی “تارتازین” آلوده هستند.

حمیدرضا کریم اظهار داشته است: رنگ مصنوعی “تارتازین” ماده‌ای است که در دراز مدت سبب ابتلای افراد مصرف‌کننده به سرطان شده و برای سلامتی بسیار مضر است.

مدیرکل تعزیرات خراسان‌ رضوی با بیان اینکه بهتر است زائران و مجاوران بارگاه منور رضوی از خرید “زعفران فله” خودداری و نیاز خود را از محصولات برندهای صاحب‌نام و شناخته شده که مجوزات لازم را اخذ کرده‌اند تأمین کنند، خاطرنشان کرده است: مشاهده شده در بعضی از موارد بسته‌بندی‌ها نیز جعلی بوده و واحدی که کارت و آدرس داخل آنها گذاشته شده؛ وجود خارجی ندارد.

عملیات ضربتی

غلامرضا میری نایب رئیس شورای ملی زعفران در این زمینه اظهار می‌کند: قرار بود طرح بارکددار کردن زعفران‌های فروش داخل دنبال شود اما هنوز در این حوزه اقدامی انجام نشده است.

وی ادامه می‌دهد: به بیان دیگر قرار بر این بود که این طرح به صورت یکپارچه و ضربتی اجرا شود اما هم اکنون این اقدام به تأخیر افتاده و هنوز به صورت کامل انجام نشده است.

کالای سلامت‌ محور

علی شریعتی‌ مقدم رئیس صندوق توسعه صادرات نیز در همین زمینه می‌گوید: باید در نظر داشت که زعفران یک کالای سلامت محور بوده که باید بر کیفیت آن توجه زیادی داشت زیرا ایران بزرگ‌ترین مصرف کننده زعفران است.

وی بیان می‌کند: بسیاری از مشکلات جسمانی با مصرف زعفران رفع می‌شود و مردم در این زمینه در برخی از موارد به عنوان دارو به زعفران نگاه می‌کنند در حالیکه برخی از زعفران‌های مصرفی سبب می‌شود که بعضا مشکلات بیشتری برای مردم به وجود آید.

برند بخرید!!!

در این میان اظهار نظر علیرضا جمیع مدیر کل استاندارد خراسان رضوی بیش از افراد دیگر توجه مرا جلب کرده است. وی در پاسخ به این پرسش که آیا تاکنون طرح یا اقدامی برای سلامت زعفران‌های عرضه شده در بازار داخل اقدامی در دستور کار قرار گرفته است، می‌گوید: خیر، درخواست‌ها به کمیته ملی استاندارد ارسال شده و هنوز پاسخی داده نشده است.

وی ادامه می‌دهد: فله فروشی بسیار زیاد و فراگیر است و برخورد با آن به این سادگی‌ها امکان پذیر نیست که در واحدهای صنفی انجام شود. هم‌ اکنون تنها یک استاندارد برای رنگ زعفران در نظر گرفته شده و برای این موضوع بهتر است برای اطمینان مردم از زعفران‌های بسته‌ بندی و شناخته شده خرید داشته باشند.

به گزارش تسنیم، این موضوع که مردم باید زعفران را از برندهای شناخته شده خریداری کنند موضوعی درست است اما اظهار نظر یک مسئول و حواله‌ دادن به این موضوع قدری ناراحت‌ کننده بود و شاید بتوان با در نظر گرفتن مشکلاتی که ممکن است در اثر خرید و فروش زعفران فله به مردم وارد شود، با توجه به اینکه تقلبات این محصول با چشم غیر مسلح قابل دیدن نیست، باید نسبت به نظارت به آن‌ها اقدامات بهتری در دستور قرار گیرد چرا که سلامت مردم در همه جای دنیا از سلامت خارجی‌ها بسیار مهم‌تر بوده و در ایران نباید اینگونه باشد که بعضا مردم تصور داشته باشند که خون خارجی‌ها از خون آن‌ها رنگین‌تر بوده و برای آن‌ها استانداردها و سخت‌گیری‌های بیشتری حداقل در موضوع زعفران دیده می‌شود./

منبع : خبرگزاری تسنیم – مورخ ۱۳۹۵/۱۰/۱۵

استاندارد کردن پیاز و گل زعفران دو معضل مهم زعفران‌کاری ایران

استاد گروه زراعت دانشکده کشاورزی دانشگاه فردوسی با بیان اینکه استاندارد کردن پیاز و گل زعفران دو معضل مهم در زعفران‌کاری ایران است، گفت: پیازها استاندارد نیستند و به صورت فله‌ای خرید و فروش می‌شوند. گل‌ها هم به صورت فله‌ای در وانت‌ها ریخته می‌شود. اولویت اول ما در تولید زعفران ساماندهی همین موارد است.
به گزارش ایسنا – منطقه خراسان، علیرضا کوچکی امروز در میزگردی که تحت عنوان «با زعفران ایران در عرصه‌های جهانی» در دانشکده کشاورزی دانشگاه فردوسی برگزار شد، اظهار کرد: در پنجمین سمپوزیوم بین‌المللی زعفران که در مراکش برگزار شد، حدود ۷۴ نفر از ۱۵ کشور جهان شرکت کرده بودند و ایران با ۲۵ شرکت‌کننده بیشترین تعداد شرکت‌کننده را داشت.
وی ادامه داد: چیزی که در این سمپوزیوم متوجه شدیم، این است که به نظر می‌رسد زعفران در هیچ ‌جای دنیا به جز ایران کشت نمی‌شود. مزارع زعفران در هیچ جای دنیا به آن صورتی که در کشور ما وجود دارد، دیده نمی‌شود؛ بنابراین قطعا زعفران یک محصول ایرانی است. سمپوزیوم بعدی در سال ۲۰۱۸ در ایران برگزار می‌شود و با توجه به اینکه تم آن زعفران و سلامت است، دانشکده‌های داروسازی و پزشکی را درگیر این سمپوزیوم خواهیم کرد.
استاد گروه زراعت دانشکده کشاورزی دانشگاه فردوسی با اشاره به اینکه زعفران گران‌ترین ماده مصرفی در دنیاست و گیاهی است که در مکان‌های خاصی کشت می‌شود، خاطرنشان کرد: رقم کل سطح زیر کشت زعفران در ایران متفاوت است و حتی در پنجمین سمپوزیوم بین‌المللی زعفران در این رابطه چندین عدد مختلف عنوان شده، در حال حاضر وزارت جهاد کشاورزی اعلام کرده است در سال گذشته ۳۵۰ تن زعفران تولید شده است.
کوچکی با بیان اینکه در رابطه با سطح زیر کشت زعفران آمارهای گوناگونی وجود دارد، افزود: این درست است که می‌گویند ایران کویر آمار است. ما در هیچ کاری نظم، سیستم، الگو و حساب و کتاب نداریم و در زعفران هم اینگونه هستیم.
وی ادامه داد: تا زمانی که نظم پیدا نکنیم و سیستم  ایجاد نشود، همچنان مشکل خواهیم داشت. پیشرفت در نظم آغاز می شود و این موضوع در کشور ما وجود ندارد. هر کسی برای خود رئیس است و یک نوع تصمیم می‌گیرد ما نمی‌توانیم کنار هم بنشینیم و با هم تصمیم بگیریم.
۹۴ درصد زعفران دنیا متعلق به ایران است
کوچکی ۹۴ درصد از زعفران دنیا را متعلق به ایران دانست و خاطرنشان کرد: ۵ درصد از کل تجارت جهانی به زعفران است. در سطح دنیا سود حاصل از کلی‌فروشی زعفران یک میلیارد دلار است که نیمی از آن مربوط به ایران بوده، یعنی ۵۰۰ میلیون دلار زعفران در ایران داریم.
استاد گروه زراعت دانشکده کشاورزی دانشگاه فردوسی تصریح کرد: در حالی که در  سال گذشته هر سال ۴۰ هزار هکتار به سطح زیرکشت زعفران اضافه شده اما افزایش عملکردی نداشته‌ایم. قرار است سطح زیرکشت زعفران در ۱۰ سال آینده به ۱۳۰ هزار هکتار برسد. در حال حاضر زعفران در ۲۱ استان کشت می‌شود و مسئولین اعلام کرده‌اند که می‌خواهیم به سقف تولید ۵۹۸ تن زعفران در سال برسیم که با این سرعت و با این روند امکان‌پذیر نخواهد بود.
وی عنوان کرد: ۱۴۸ هزار مزرعه زعفران در خراسان فعالیت دارد که در‌آمد آن از ۸۲ محصول زراعی و باغی که در خراسان کشت می‌شود، بیشتر است.
کوچکی با اشاره به اینکه زعفران از نظر اکولوژیکی پایدار‌ترین سیستم کشاورزی از بعد ستون‌های پایداری اقتصادی، فنی، فرهنگی و… است، گفت: هیچ سیستمی در ایران پایدارتر از زعفران نیست. این محصول از نظر کارایی مصرف آب بهره‌وری بسیار بالایی دارد و محیط اجتماعی و همکاری نیز به وجود می‌آورد.
استاد گروه زراعت دانشکده کشاورزی دانشگاه فردوسی اضافه کرد: همزمان با کشت زعفران ۷۷ هزار شغل برای ۱۶۰ هزار تولیدکننده به وجود می‌آید. زعفران ۲۲۰ نفر روز در هکتار در سال کار نیاز دارد که ۱۰ درصد آن در کارهای کشت، ۲۵ درصد به نگهداری مزرعه و ۶۴ درصد به برداشت و جداسازی مربوط است.
وی با تاکید بر اینکه تکنولوژی در زعفران پیش نرفته است، اظهار کرد: این موضوع به این دلیل است که زعفران گیاه کشورهای در حال توسعه بوده و اگر مربوط به کشورهای دیگر بود، تکنولوژی آن هم گسترش می‌یافت اما در آینده نزدیک تکنولوژی‌های هوشمند حتما به وجود خواهد آمد زیرا نسل جدید اهل کار در مزرعه نخواهد بود. کشت در ماه خرداد تنها چیزی بوده که از کار سنتی در حال تغییر است و در گذشته کشت در شهریور انجام می‌شده است.
استاد گروه زراعت دانشکده کشاورزی دانشگاه فردوسی در رابطه با دیگر مسائل مربوط به زعفران اظهار کرد: سطح زیر کشت به شدت در حال افزایش است. تغییرات اقلیمی مسائلی را به وجود آورده و تغییر در زمان گل‌دهی از مشکلات دیگر ماست.
زعفران باید به عنوان میراث طبیعی ثبت شود
وی با اشاره به اینکه تقلب در زعفران یک معضل جهانی است، خاطرنشان کرد: در این رابطه می‌خواهیم انجمن جهانی زعفران را راه‌اندازی کنیم. زعفران ما شناسنامه‌دار نیست و باید به سمت شناسنامه‌دار شدن ‌آن حرکت کرد. همچنین باید زعفران به عنوان میراث طبیعی ثبت شود. کشمیر این اقدام را انجام داده اما ما با این سطح زیر کشت هنوز نتوانسته‌ایم این کار را انجام دهیم.
کوچکی سرانه مصرف زعفران در ایران را یک تا ۱.۵ گرم در سال اعلام کرد و خاطرنشان کرد: تنها ۱۵ درصد از صادرات زعفران بسته‌بندی می‌شود و بقیه صادرات در گونی انجام می‌گیرد. ۵۰ تا ۷۰ درصد از زعفران در دنیا تقلبی است و این تقلبی بودن از افزایش رطوبت زعفران می‌تواند آغاز شود. در حال حاضر ۱۵۰۰ نوع ماده برای تقلب در زعفران شناخته شده است.
وی عنوان کرد: اشکال کار ما این است که به جای این که عقلانی به مسائل نگاه کنیم، احساسی با مسائل برخورد می‌کنیم. همه مسئولان می‌دانند این نحوه انتقال و توزیع گل پایین‌تر از سطح استاندارد است.
فواید درمانی زعفران به مراتب از سود مادی آن بیشتر است
دکتر جلیل توکل افشار، رییس دانشکده طب سنتی دانشگاه علوم پزشکی مشهد، در ادامه این مراسم اظهار کرد: از فواید اصلی زعفران در پزشکی استفاده ضد سرطانی آن است. از سال ۱۳۸۰ کارهای زیادی در دانشکده بوعلی برای انواع سرطان انجام شده است. این پژوهشکده در حال حاضر اولین محصول دارویی زعفران را به عنوان داروی ضد افسردگی روانه بازار کرده و بر روی تولید داروهای ضد التهاب و ضد سرطان هم کار می‌کند.
وی خاطرنشان کرد: اثر ضد سرطانی زعفران به دلیل ایجاد مرگ سلولی، جلوگیری از واکنش‌های رادیکال و… است. با توجه به اینکه سرطان رشد زیادی در جامعه داشته، جا دارد بر روی خواص ضد سرطانی زعفران بیشتر کار شود.
دکتر ثاقبی، متخصص داخلی، با بیان اینکه داروها هم طبایع مختلف دارند، گفت: طبع زعفران گرم و خشک است. اگر ماده خشک را در فصل گرم و خشک و در اقلیم گرم و خشک تجویز کنیم، مصیبت ایجاد می‌کند اما تجویز ماده گرم و خشک در منطقه گرم و سرد اثر درمانی بیشتری خواهد داشت.
وی با اشاره به اینکه از زعفران در درمان افسردگی، آلزایمر، بیماری‌های قلبی و عروقی، سرطان‌ها و… استفاده می‌شود، افزود: اگر این مسائل در کاربردهای درمانی زعفران لحاظ شود، نتایجی که از زعفران در سلامت جامعه خواهیم داشت، به مراتب بیشتر از سود فروش زعفران خواهد بود.
ثاقبی در خصوص میزان مصرف روزانه زعفران گفت: مصرف زعفران در مسائل درمانی برای افراد مختلف  متفاوت است؛ به طور مثال زعفران محرک اعصاب است و مصرف آن در افرادی که طبع آنان صفرا باشد، موجب ایجاد نشاط می‌شود./
منبع : خبرگزاری ایسنا – مورخ ۱۳۹۵/۰۹/۲۱