نوشته‌ها

اسپانیا با زعفران ایرانی به صادرکننده نخست این محصول بدل شد

عضو هیات مدیره خانه صنعت، معدن و تجارت جوانان گفت: اسپانیا زعفران ایران را به صورت فله خریداری و پس از بسته بندی دوباره، آن را به عنوان «زعفران اسپانیایی» صادر می کند. به همین دلیل این کشور به عنوان بزرگ ترین صادرکننده زعفران جهان شناخته می شود.

فرزاد سحرخیز روز جمعه در گفتگو با خبرنگار اقتصادی ایرنا افزود: امارات نیز زعفران ایرانی را به صورت روزانه و هفتگی توسط دلالان و تجار غیرحرفه ای خریداری می کند و پس از مخلوط کردن با برخی ناخالصی ها،‌ به صورت عمده با بسته ‌بندی‌های ایرانی و حتی با علامت استاندارد ایران به کشورهای حوزه خلیج فارس، آفریقا و چین می‌فروشد.
وی یادآور شد: پس از اسپانیا و امارات، چین بزرگ ترین خریدار زعفران فله ایرانی است، همچنین افغانستان از دیگر مشتریان زعفران فله ایرانی به شمار می رود که به عنوان رقیب آینده ایران تلقی می شود؛ به طوری که با خرید زعفران از ایران و فروش آن به عنوان «زعفران افغان»، تجارت این محصول را در جهان آغاز کرده است.
سحرخیز، عربستان و قطر را نیز جزو خریداران عمده زعفران بسته بندی ایران برشمرد و گفت: مردم کشورهای عربی به دلیل رفت و آمد زیاد به ایران با کیفیت زعفران ایرانی آشنا شده اند و تمایل خریدشان به این محصول به نسبت زعفران اسپانیایی روز به روز بیشتر می شود.

** اقدام ها برای رونق صادرات زعفران
این عضو هیات مدیره خانه صنعت، معدن و تجارت جوانان گفت: با راه اندازی واحد تخصصی بازرگانی خارجی و استراتژی فروش، صادرات زعفران بسته بندی با نام ایران به سایر کشورها را در دستور کار قرار گرفته است، به طوری که بسته بندی زعفران طبق درخواست مشتری بین المللی انجام و به عبارتی به صورت سفارشی تولید شده و به مقصد ارسال می شود.
وی افزود: با بررسی آمار صادرات زعفران مشاهده می شود فقط پنج درصد از کل زعفران صادراتی کشور به بسته بندی های زیر ۱۰ گرم ویژه مصرف کنندگان نهایی و مراکز خرده فروشی اختصاص دارد و ۹۵ درصد باقیمانده، در بسته های بالای ۱۰ گرم و به طور عمده ( نیم و یک کیلوگرمی ) صادر می شود.
سحرخیز اضافه کرد: شرکت های ایرانی فعال در این عرصه توانسته اند با توجه به رعایت استاندارد در تولید و بسته بندی زعفران، انعطاف در بسته بندی سفارش خارجی، بسته بندی های لوکس، ارائه خدمات مطلوب و استانداردهای بازارهای بین المللی، سهم خود را در صادرات زعفران بسته بندی ایرانی افزایش دهند.
وی ادامه داد: اکنون ۴۵ درصد از حجم کل صادرات به بسته بندی های کمتر از ۱۰ گرم اختصاص دارد و این سهم همه ساله در حال افزایش است.
به گزارش ایرنا، مطابق آمارها میزان صادرات پارسال زعفران نزدیک به ۲۳۶ تن به ارزش بیش از ۳۲۶ میلیون دلار بود.
با وجود رشد صادرات حدود ۵۵ درصدی زعفران، نزدیک به ۷۷ درصد محصول طلای سرخ ایران به سه کشور هنگ کنگ، امارات و اسپانیا صادر می شود که نشان از موفق نبودن ما در گرفتن سهم بیشتر از بازار سایر کشورهاست.

منبع : خبرگزاری ایرنا – مورخ ۱۳۹۷/۱۱/۲۶

بورس کالا؛ گذرگاه سبقت از رقبای جهانی زعفران

حسینی، عضو شورای ملی زعفران به لزوم تقویت زیرساخت‌ها و متغیرهایی که می‌تواند بورس کالا را در ایفای شایسته مأموریت خویش یاری رساند، تأکید کرد و گفت: «کارهای زمین‌مانده در مورد زعفران زیاد است و باید راهکارهای مناسبی برای آن‌ها یافت».

زعفران، با عرضه در بورس کالا گام بلندی برای جهانی‌شدن برداشته است اما این مسیر همیشه هموار نیست و عواملی می‌کوشند با ایجاد دست‌انداز، منافع ملی و مصلحت کشاورزان را قربانی سودجویی شخصی و گروهی خویش کنند؛ عواملی که باید شناسایی و مهار شوند تا طلای سرخ کم‌ نظیر ایران به جایگاهی همتراز اهمیت خود دست یابد.

علی حسینی، عضو شورای ملی زعفران و از فعالانی است که کوشیده به سهم خود، بازار این محصول مرغوب ایرانی را که به گفته او کالایی «استراتژیک» است در مقاصد صادراتی جهان گسترش دهد. او عرضه زعفران در بورس کالا و روند آن را «مطلوب» ارزیابی می‌کند. او طی گفتگویی با اقتصاد آنلاین به لزوم تقویت زیرساخت‌ها و متغیرهایی که می‌تواند بورس کالا را در ایفای شایسته مأموریت خویش یاری رساند، تأکید کرد و گفت: «کارهای زمین‌مانده در مورد زعفران زیاد است و باید راهکارهای مناسبی برای آن‌ها یافت»؛ در ادامه مشروح این گفتگو از نظر می‌گذرد.

پیش از عرضه زعفران در بورس کالا، دلالان، بازیگر اصلی معاملات طلای سرخ بودند، اما اکنون کشاورز می‌تواند از مزیت عرضه مستقیم در تالارهای بورس کالا بهره‌مند شود، ارزیابی‌تان از این تحول چیست؟

حسینی: ایجاد زیرساخت لازم برای عرضه زعفران در بورس کالا موجب شد تا دست دلالان کوتاه شود. همچنین باید از ظرفیت‌های بورس کالا بیشتر از این هم استفاده کرد تا جایی که زعفران تنها به صورت خام در این بازار عرضه نشود بلکه شاهد صادرات هدفمند و غیرفله ای طلای سرخ از طریق بورس کالا باشیم. گفتنی است، در حال حاضر زعفران کالایی نیست که کشاورز وقتی گل آن را برداشت می‌کند، بتواند همان را از طریق بورس کالا عرضه کند، بلکه زعفران باید پروسه‌ای از آماده‌سازی را طی کند و حتی نیازمند آن است که با معیار کیفیت، درجه‌بندی شود. زعفران می‌تواند از محصولاتی باشد که برای ایران ارزش‌افزوده قابل‌توجهی به ارمغان آورد؛ بنابراین نباید اجازه دهیم این محصول استراتژیک اسیر چنبره سودجویانی شود که می‌خواهند به هر طریقی منافع خود را تأمین و حاصل زحمات تولیدکنندگان را به جیب خود سرازیر کنند؛ شفافیت معاملات بورس کالا در این زمینه راهگشا خواهد بود.

راهکار پیشنهادی شما برای رونق معاملات زعفران در بورس کالا چیست؟

حسینی: باید تلاش شود زعفران فرآوری شده در بورس کالا عرضه شود. بر این مبنا، شایسته است بورس کالا دستورالعمل تدوین و ابلاغ کند که طبق آن، زعفران آماده عرضه به مصرف‌کننده هم بتواند از حمایت لازم جهت ورود به چرخه برخوردار شود. با چنین راهکار و مشوق‌های حمایتی لحاظ شده در آن از مرحله عرضه فله‌ای عبور کرده و عرضه زعفران فرآوری شده تقویت خواهد شد. مثلاً اگر بتوانیم زعفران را با کیفیتی در حد جهانی بسته‌بندی کنیم و این اتفاق قبل از عرضه آن به بورس کالا بیفتد خیلی به روند فروش آن کمک می‌کند.

پایه و منطق پیشنهاد شما چیست؟

حسینی: حدود ۹۰ درصد زعفران در کشور ما به‌صورت سنتی تولید می‌شود، اما متأسفانه فرآوری زعفران در کشورمان هنوز سنتی است. در چنین وضعیتی عرضه طلای سرخ در بورس کالا به نتیجه‌گیری حداکثری منجر نخواهد شد. اکنون حتی وجود یک تار مو باعث می‌شود زعفران صادراتی از آن‌ سوی دنیا به کشور مرجوع شده و اعتبار بین‌المللی طلای سرخ کشورمان مخدوش شود؛ بنابراین، اقداماتی نظیر بسته‌بندی استاندارد و جذاب نقش مهمی در بازاریابی زعفران دارد، بر این اساس، بورس کالا می‌تواند با بسترسازی صادرات هدفمند و استاندارد به ارتقای جایگاه جهانی زعفران یاری رساند.

اما سودجویان، بی‌توجه به فله‌ای یا بسته‌بندی بودن محصول، همواره درصدد نفوذ به بازار هستند راهکار مقابله با آنان چیست؟

حسینی: به ‌هرحال، مأموریت اصلی بورس کالا، حذف سودجویان و دلالان است و برای انجام مؤثر این مأموریت باید از سوی نهادهای نظارتی مورد حمایت قرار گیرد. اکنون‌که بورس کالا عرصه را بر دلالان سنتی تنگ کرده باید هوشیار بود که سودجویان جدید جایگزین سودجویان سنتی نشوند. بورس، هنگامی کارآمدی حداکثری خود را نشان می‌دهد که بتواند رابط مناسب و معقولی میان فروشنده و خریدار ایجاد کند و بورس کالا هم تاکنون، کوشیده تا چنین نقشی را درباره معاملات زعفران ایفا کند.

نقش عرضه زعفران در بورس کالا را در تبدیل ایران به بازیگری مؤثر در تعیین قیمت جهانی طلای سرخ چقدر مؤثر می‌دانید؟

حسینی: ببینید، کارهای زمین‌ مانده در مورد زعفران زیاد است و باید راهکارهای مناسبی برای آن‌ها یافت. بله، ما می‌توانیم سکان قیمت‌گذاری طلای سرخ در بازار جهانی را در دست بگیریم. ما ۹۰ درصد زعفران جهان را تولید می‌کنیم پس باید اشراف خود به خیلی از مسائل را بیشتر کنیم. کشورهای هدف صادرات ما در جهان به رقم ۵۰ می‌رسد و عرضه هدفمند زعفران در بورس کالا می‌تواند تعداد کشورهای مشتری طلای سرخ ایران را افزایش دهد. دستیابی به این هدف نیازمند پیش‌شرط‌هایی است، ازجمله، ابتدا باید زعفران خود را شناسنامه‌دار کرده و فرایند تولید را به‌درستی مدیریت کنیم و صادرات مدرن در قیاس با صادرات سنتی را اولویت دهیم تا هم‌زمان بتوانیم با بهره‌گیری از ابزارهای مؤثر بورس کالا، جاپای خود را در کشورهای مقصد صادرات محکم و از رقبا سبقت بگیریم.

منبع : اقتصاد آنلاین – مورخ ۱۳۹۷/۱۰/۲۳

زعفران ایرانی به نام افغانستان/ زحمتی که از دوش رقیب برداشته شد

پیمان‌ سپاری و تعهدات ارزی در حوزه صادراتی موجب شده تا زحمت کِشت پیازهای زعفران ایرانی از دوش رقیب خارجی برداشته شده و در نهایت زعفران ایرانی به نام افغانستان به دیگر کشورهای دنیا صادر شود.

زعفران که به دلیل قیمت بالا به طلای سرخ مشهور شده، ضمن ارزآوری مناسب، بسترساز توسعه تولید و اشتغال در استان‌های مختلف به‌ویژه شرق کشور شده است؛ گیاهی که بعد از وانیل، گران‌ترین ادویه دنیاست و استان‌های بزرگی همچون خراسان‌های سه‌گانه سردمدار کشت و تولید آن بوده‌اند.

این در حالی است که برخی دیگر از کشورهای همسایه از جمله افغانستان با افزایش میزان تولید زعفران، وارد فضای رقابتی با کشورمان در این حوزه شده و برخی بی‌تدبیری‌ها نیز کمک می‌کند که تلاش زعفران کاران ایرانی به نام دیگران تمام شود.

طبق اعلام وزارت کشاورزی افغانستان، امسال تولید زعفران این کشور رکورد زده و به ۱۳ تن رسیده است. داده‌های رسمی نشان می‌دهد در سال ۲۰۱۸، کشت زعفران ۲۲ درصد نسبت به سال گذشته افزایش داشته است.

این در حالی است که گسترش قاچاق زعفران از کشور، نگرانی‌های زیادی را ایجاد کرده و فعالان این حوزه معتقدند بخشنامه پیمان‌سپاری ارزی، سرعت خروج غیر قانونی طلای سرخ را سرعت بخشیده است. در حالی‌ که کارشناسان، مسئولان و تولیدکنندگان نگران قاچاق پیاز زعفران از کشور بودند و در این زمینه به‌طور مداوم هشدار می‌دادند، به‌تازگی چالش جدیدی در این حوزه ایجادشده و نگرانی‌ها را بیشتر کرده است. قاچاق خود زعفران به افغانستان و صادرات آن با برند این کشور، چالش جدیدی است که فعالان این حوزه با آن مواجه شده‌اند.

چندی قبل محمود حجتی، وزیر جهاد کشاورزی در این زمینه اعلام کرده بود که مسئله قاچاق در برخی نقاط، فاجعه آفریده است؛ به‌نحوی‌که زعفران ما به کشور افغانستان قاچاق و از آنجا صادر می‌شود که حتی تصور این مسئله نیز وحشتناک است؛ اما متأسفانه بستر آن وجود دارد.

وی افزود: قاچاق زعفران از مرزهای شرقی کار بسیار آسانی است و این‌ها گرفتاری‌هایی است که ما با آن مواجهیم و باید برای رفع آن‌ها چاره‌ای بیندیشیم.

مشکلات زعفران کاران و بی‌تدبیری متولیان

برای بررسی میدانی مشکلات در این بخش به سراغ زعفران کاران استان خراسان جنوبی رفته‌ایم. زعفران از جمله محصولات مهم کشاورزی و صادراتی این استان بوده و یکی از چهار محصول استراتژیک خراسان جنوبی محسوب می‌شود.

بیشتر از یک ماه است که زعفران کاران خراسان جنوبی، کار برداشت طلای سرخ را آغاز کرده‌اند تا رقابت بر سر کیفیت زعفران را به بازار بکشانند. این‌گونه که در گفته‌های زعفران کاران پیداست، سرمازدگی و کمبود آب زمینه کاهش برداشت زعفران را فراهم کرده که به نظر می‌رسد باید با استفاده از تسهیلات حمایتی زیر چتر توجه متولیان قرار گیرند.

گذشته از خسارت‌های سرما، خشک‌سالی‌های چندساله زعفران کاران را با مشکلات عدیده‌ای مواجه کرده است، شاید اولین شوک به تولید و بازار این محصول در داخل زمانی وارد شد که بر اثر خشک‌سالی‌های متوالی، تولید این محصول با افت شدید مواجه و همین امر باعث شد تا همه مسئولان به فکر راه چاره بیفتند.

ساماندهی زنجیره زعفران از تولید تا صادرات از جمله طرح‌هایی بود که طی سال ۸۵ تدوین و مصوب شد اما تاکنون اجرایی نشده است. به نظر می‌رسد یک دهه انتظار برای اجرای طرحی که آینده استان و کشور را رقم می‌زند قابل‌ قبول نباشد که باید چاره‌ اندیشی در این زمینه موردتوجه قرار گیرد.

رضایت کشاورزان از قیمت کنونی زعفران

یک زعفران کار قاینی در گفتگو با خبرنگار مهر با بیان اینکه قریب به سه هزار متر از اراضی کشاورزی‌ام زیر کشت زعفران است، اظهار کرد: حدود هشت کیلوگرم زعفران برداشت کرده‌ام. حمید قاسمی با بیان اینکه عوامل زیادی در افزایش یا کاهش برداشت زعفران تأثیرگذار است، افزود: میزان بارندگی‌ها، نوسازی اراضی، سرما و شوری آب در برداشت زعفران مؤثر است. وی با اشاره به قیمت کنونی زعفران بیان کرد: قیمت زعفران در سال جاری مطلوب است و بسیاری از کشاورزان راضی هستند. قاسمی اظهار کرد: سال گذشته ۱۴ کیلو زعفران را با قیمت حدود ۶۳ میلیون تومان به فروش رسانده‌ایم این در حالی است که سال جاری برداشت کمتر، ولی سود بیشتری داشته‌ام.

تولید ۵۷ تن زعفران در سال جاری     

معاون بهبود تولیدات گیاهی جهاد کشاورزی خراسان جنوبی در گفتگو با خبرنگار مهر بیان کرد: در حال حاضر ۱۵ هزار و ۸۰۰ هکتار از اراضی استان زیر کشت زعفران است. عصمتی پور با بیان اینکه پیش‌بینی می‌شود در سال جاری ۵۷ تن زعفران برداشت شود، افزود:  ۳۸ هزار زعفران کار در استان از طریق کشت زعفران امرارمعاش می‌کنند. وی در پاسخ به سؤال خبرنگار مهر مبنی بر ورود زعفران به بورس بیان کرد: قیمت باید به حدی بالا برود که بتوانیم رقابت کنیم. عصمتی پور با بیان اینکه باید قیمت‌ها متناسب با عرضه و تقاضا باشد، افزود: نرخ زعفران در سال جاری مطلوب بوده و مورد رضایت کشاورزان است. وی با بیان اینکه ورود زعفران به بورس، قیمت‌ها را شفاف کرده است، اظهار کرد: افزایش قیمت یک محصول به نفع تولیدکننده نیست.

مراقب رقیب خارجی باشیم

عصمتی پور افزود: زمانی که قیمت‌ها به‌خصوص در مورد زعفران که محصول صادراتی است، خیلی بالا رود، افغانستان جای ما را پر می‌کند. وی با بیان اینکه قیمت‌ها باید تا حدی بالا برود که برای کشاورز، صادرکننده و تولیدکننده صرفه اقتصادی داشته باشد، گفت: وقتی قیمت اجناس بیش‌ازحد  بالا برود، خریدار نخواهد داشت.

معاون بهبود تولیدات گیاهی جهاد کشاورزی خراسان جنوبی با اشاره به قیمت زعفران بیان کرد: در حال حاضر قیمت زعفران دسته در بازار هر مثقال ۲۸ تا ۳۰ هزار تومان است. وی با بیان اینکه هر ۲۱۷ مثقال یک کیلو زعفران می‌شود، اظهار کرد: هر کیلو زعفران شش میلیون و ۲۰۰ هزار تا شش میلیون و ۵۰۰ هزار تومان بسته به کیفیت به فروش می‌رسد.

عصمتی پور با بیان اینکه قیمت‌ها باید به‌گونه‌ای باشد که بازار جهانی داشته باشد، گفت: وقتی قیمت کالا بالا می‌رود، اگر صادر نشود روی دست کشاورز می‌ماند. وی در پاسخ به سؤال خبرنگار مهر مبنی بر وضعیت طرح جامع ساماندهی زعفران بیان کرد: این طرح در سال ۸۵ تصویب‌شده و همچنان در انتظار گرفتن اعتبار است.

قیمت‌گذاری کاذب به نفع کشاورز نیست

رئیس شورای ملی زعفران ایران هم در پاسخ به سؤال خبرنگار مهر مبنی بر مشکلات قیمت‌گذاری زعفران بیان کرد: به اعتقاد صاحب‌نظران، با راه‌اندازی بورس، قیمت زعفران شفاف شده است. محسن احتشام اظهار کرد: در زمینه قیمت زعفران باید کسانی صحبت کنند که اطلاعات درستی از بازارهای جهانی زعفران دارند.

وی با بیان اینکه برخی از افراد اطلاعات و شناخت کافی از بازارهای جهانی زعفران ندارند و قیمت‌هایی را تعیین می‌کنند، گفت: همچنین عده‌ای بر اساس این اطلاعات غلط، خرید و فروش زعفران انجام داده و متضرر می‌شوند. احتشام با بیان اینکه قیمت زعفران باید منصفانه باشد، اظهار کرد: قیمت باید برای تولیدکننده، مصرف‌ کننده و افرادی که کار فرآوری را انجام می‌دهند، منصفانه باشد.

رئیس شورای ملی زعفران ایران قیمت کنونی زعفران در بورس را قیمتی منصفانه دانست و گفت: اگر می‌خواهیم از کشاورزان حمایت کنیم، باید بهره‌وری در واحد سطح را افزایش دهیم. وی بابیان اینکه در حال حاضر میزان برداشت در واحد سطح بسیار پایین است، اظهار کرد: کشاورز باید بهره‌وری از نهاده را افزایش دهد.

احتشام با بیان اینکه اگر قیمت زعفران را کاذب افزایش دهیم، تقلبات زعفران را خواهیم داشت، افزود: مصرف‌کننده از ترس خرید زعفران تقلبی، مصرف را کنار می‌گذارد و در نهایت تولید افزایش و تقاضا کاهش می‌یابد و قیمت‌ها افت می‌کند.

وی با بیان اینکه قیمت‌گذاری کاذب بر روی زعفران به نفع کشاورز نیست، اظهار کرد: در این صورت کشورهای دیگر وارد کشت زعفران می‌شوند و قیمت‌ها به‌شدت افت می‌کند. احتشام با بیان این مطلب که قیمت منصفانه می‌تواند کمک بزرگی به کشاورز و مصرف‌کننده باشد، گفت: افزایش قیمت زعفران به‌تناسب قیمت ارز اتفاق افتاده است.

قاچاق زعفران جایگزین قاچاق پیاز شد

وی در پاسخ به سؤال خبرنگار مهر مبنی بر تهدیدات قاچاق پیاز زعفران برای استان، گفت: متأسفانه امروزه پیاز  زعفران قاچاق نمی‌شود بلکه قاچاق محصول زعفران انجام می‌شود. با موانعی که پیش روی صادرکننده به عنوان تعهد ارزی یا پیمان سپاری ارزی گذاشته‌اند، مرتب زعفران به افغانستان می‌رود و از آنجا به دیگر  کشورها و به نام افغانستان صادر می‌شود

احتشام ادامه داد: با موانعی که پیش روی صادرکننده به‌عنوان تعهد ارزی یا پیمان‌سپاری ارزی گذاشته‌اند، مرتب زعفران به افغانستان می‌رود و از افغانستان به دیگر مکان‌ها به نام افغانستان صادر می‌شود. رئیس شورای ملی زعفران ایران با بیان اینکه باید محدودیت‌های صادرات زعفران رفع شود، ادامه داد: کسانی که محدودیت‌هایی اعمال می‌کنند باید به فکر آینده زعفران کاران باشند.

وی با تأکید بر اینکه محدودیت‌های تعهدات ارزی در مورد زعفران باید به جد برداشته شود، افزود: در غیر این صورت خسارت‌های جبران‌ناپذیری به آینده زعفران کاری واردشده و بازارها را از دست می‌دهیم.

محدودیت‌های صادرات زعفران رفع شود

احتشام با اشاره به دیگر مشکلات پیش روی صادرات زعفران بیان کرد: در حال حاضر بخش اعظم صادرات خام انجام می‌شود. وی با بیان اینکه اقتصاد مقاومتی می‌گوید که باید از خام فروشی دور شویم، گفت: این در حالی است که در بحث زعفران برعکس سیاست‌های اقتصاد مقاومتی گام برداشته می‌شود.

احتشام بابیان اینکه سرمایه‌گذاری در بخش زعفران، در راستای اجرای مؤلفه‌های اقتصاد مقاومتی انجام‌شده است، گفت: شرکت‌های دانش‌بنیان خوبی ایجاد کرده‌ایم که باید حمایت شوند. وی با تأکید بر اینکه باید اسباب صادرات زعفران به‌صورت خام فروشی و فله فروشی را محدود کنیم، بیان کرد: باید به سمت صادرات از طریق این شرکت‌ها حرکت کنیم.

رئیس شورای ملی زعفران ایران بیان کرد: با توجه به محدودیت‌های موجود، شرکت‌های دانش‌بنیان رو به تعطیلی می‌رود و در مقابل دلال‌بازی‌ها روزبه‌روز رشد می‌کند.

طرحی که به سرانجام نرسید

وی در پاسخ به سؤال خبرنگار مهر پیرامون وضعیت طرح جامع زعفران، بیان کرد: این طرح سال‌ها پیش مصوب شده اما بودجه آن هنوز تأمین نشده است. احتشام کمبود و عدم اختصاص بودجه را از موانع اجرای این طرح دانست و گفت: اجرای طرح جامع زعفران تحقق زنجیره ارزش زعفران است که باید موردتوجه قرار گیرد.

با توجه به شرایط کنونی کاشت زعفران در خراسان جنوبی، به نظر می‌رسد که باید طرح ساماندهی زعفران هر چه زودتر به مرحله اجرا برسد تا تحولی عظیم را در استان رقم بزند.

منبع : خبرگزاری مهر – مورخ ۱۳۹۷/۱۰/۰۱

مصوبه اخیر بانک مرکزی بلای جان طلای سرخ ایرانی شد

فعالان اقتصادی بر این باروند که قاچاق زعفران تنها نتیجه بخشنامه بانک مرکزی در خصوص پیمان سپاری ارزی است.

به گزارش خبرنگار صنعت، تجارت و کشاورزی گروه اقتصادی باشگاه خبرنگاران جوان، کارشناسان و فعالان اقتصادی به طور مداوم نسبت به قاچاق زعفران از مرزهای کشور هشدار می دهند چرا که موضوع پیمان سپاری ارزی به تازگی چالش جدیدی در این حوزه ایجاد کرده است.

چندی قبل وزیر جهاد کشاورزی اعلام کرده بود که مساله قاچاق زعفران موضوع جدی است که مسئولان ذی ربط باید حساسیت بیشتری بر این امر داشته باشند چرا که سالانه ۱۵۰ تا ۱۶۰ تن زعفران به افغانستان قاچاق می شود و از آن جا تحت بسته بندی های جدید به بازارهای هدف صادر می شود که این امر فاجعه ای بیش نیست.

فعالان اقتصادی  براین باروند که قاچاق زعفران تنها نتیجه بخشنامه بانک مرکزی در خصوص پیمان سپاری ارزی است و معتقدند که تا قبل از این مصوبه، قاچاقچیان تمایلی برای خروج غیر قانونی زعفران از مرزهای کشور نداشته اند.

علی حسینی عضو شورای ملی زعفران در گفتگو با خبرنگار صنعت، تجارت و کشاورزی، با اشاره به مشکلات بازگشت ارز حاصل از صادرات به سامانه نیما اظهار کرد: ابلاغ بخشنامه جدید تعهد ارزی صادرکنندگان و بازگشت ارز حاصل از صادرات به سامانه نیما موجب شده است تا بسیاری از صادرکنندگان قدیمی عقب نشینی کنند و قاچاقچیان وارد معرکه شوند.

وی با اشاره به اینکه بازگشت ارز حاصل از صادرات بر خروج غیر رسمی کالا دامن می زند، افزود: در شرایط کنونی هر صادرکننده ملزم‌ می شود که به ازای صادرات هر هزار دلار، ۹۵۰ دلار ارز به سامانه نیما بازگرداند که این امر موازی با رشد صادرات غیر رسمی و قاچاق محصول است.

حسینی ادامه داد: آمار صادرات زعفران در ۸ ماهه اخیر نشان می دهد که کار شرکت های صادر کننده هیچ ارتباطی با زعفران نداشته و حال جای این سوال مطرح است که چه اتفاقی افتاده که سرمایه کشور باید خارج شود.

وی با انتقاد از صادرات زعفران به افغانستان گفت: بنابر آمار گمرگ در شش ماهه امسال، ۱۱ تن زعفران به صورت رسمی و احتمالا ۲ برابر این میزان به افغانستان قاچاق شده است.

عضو شورای ملی زعفران با اشاره به اینکه تعرفه صادرات زعفران‌ به کشورهای هند و چین برای افغان ها صفر است، بیان کرد: این در حالی است که برای صادرات زعفران ایران به هند ۳۰ درصد و چین ۱۶ درصد تعرفه اعمال شده است.

وی با اشاره به اینکه صادرات طلای سرخ به آمریکا ممنوع است، افزود: البته صادرات زعفران ایرانی با گواهی مبدا افغانستان به راحتی به کشورها ممنوع شده، امکان پذیر است.

حسینی با اشاره به اینکه تولید زعفران افغانستان رقمی بیش از ۴ الی ۵ تن نیست، بیان کرد: با توجه به آنکه چند برابر این میزان با گواهی مبدا افغانستان به دیگر کشورها صادر می شود، این امر زنگ خطر جدی برای زعفران ایران به شمار می رود چرا که افغان ها با زعفران ایرانی در بازارهای هدف بازارسازی می کنند.

وی با اشاره به اینکه بزرگترین خطر قاچاق زعفران بازارسازی برای افغانستان است، اظهار کرد: قاچاق پیاز زعفران و همچنین صادرات رسمی و غیر رسمی زعفران به افغانستان موجب شده است تا افغان ها رقیبی جدی برای ایران به شمار روند، از این رو انتظار می رود که دولتمردان و متولیان امر تمهیدات جدی برای این موضوع بیندیشند به طوریکه نسبت به صادرات زعفران به افغانستان، همانند اسپانیا و دبی باید حساسیت وجود داشته باشد.

این مقام مسئول با اشاره به اینکه قاچاق زعفران نتیجه بخشنامه پیمان سپاری ارزی است، بیان کرد: قبل از این موضوع توجیهی نداشت که زعفران به صورت قاچاق از کشور خارج شود.

وی با انتقاد از پیامدهای بی توجهی مسئولان دولتی به نظرهای بخش خصوصی تصریح کرد: بخش خصوصی همانند دولتمردان دلشان برای کشور می سوزد، از این رو انتظار می رود به نظرهای بی طرفانه بخش خصوصی توجه شود چرا که موضوع افزایش قاچاق زعفران یکی از دغدغه های جدی بخش خصوصی و تشکل ها به شمار می رود.

حجم قاچاق طلای سرخ روز به روز در حال افزایش است

غلامرضا میری نایب رئیس شورای ملی زعفران در گفتگو با خبرنگار صنعت، تجارت و کشاورزی، با انتقاد از افزایش قاچاق طلای سرخ، اظهار کرد: با توجه به آنکه بخشنامه جدید رفع تعهد ارزی صادرکنندگان چالش های متعددی را در بر داشته است، از این رو روز به روز بر حجم قاچاق طلای سرخ کشور افزوده می شود.

وی لغو مصوبه پیمان سپاری ارزی از سوی بانک مرکزی را تنها راهکار کنترل قاچاق طلای سرخ دانست و افزود: این در حالی است که صدور این مصوبه استفاده از کارت های یکبار مصرف و خروج غیرقانونی زعفران از مرزهای کشور را به همراه داشته است.

میری ادامه داد: با وجود آنکه زعفران کالایی کم حجم و با ارزش به شمار می رود، بنابراین مشکلات اخیر صادرات مبنی بر بازگشت ارز به سامانه نیما و پیمان سپاری ارزی میزان قاچاق زعفران به کشورهای اطراف را افزایش داده است.

نایب رئیس شورای ملی زعفران در پایان تصریح کرد: با توجه به موانع و مشکلات پیش روی صادرکنندگان مبنی بر بازگرداندن ارز به سامانه نیما پیشنهاد داده ایم که صادرات به صورت خود اظهاری صورت گیرد و ارز حاصل از صادرات به قیمت بازار آزاد به فروش برسد تا شاهد تشدید قاچاق زعفران به افغانستان و صادرات مجدد محصول ایرانی به برند افغان به دیگر کشورها نباشیم چرا که این امر در آینده ای نه چندان دور در کنار افزایش سطح زیر کشت زعفران در این کشور موجب شده تا دیگر جایی در بازارهای هدف نداشته باشیم.

منبع : باشگاه خبرنگاران جوان – مورخ ۱۳۹۷/۰۹/۱۳

درآمد ۱۴۵ میلیون دلاری از زعفران در ۶ ماه/ آذربایجان برای کشت طلای سرخ وسوسه شد

نایب رئیس شورای ملی زعفران از رشد ۶۰ درصدی صادرات زعفران ایران و درآمد ارزی ۱۴۵ میلیون دلاری در شش ماهه نخست امسال خبر داد و همین کشور آذربایجان را وسوسه کرده تا آنها نیز این محصول را کشت کنند.

به گزارش گروه اقتصاد بین الملل خبرگزاری فارس به نقل از آذر نیوز، زعفران که به صورت فراگیر از سال‌ها پیش به عنوان یک ماده با ارزش دارویی در جهان استفاده می‌شود هنوز یکی از نایاب‌ترین و گرانبهاترین گیاه دارویی در جهان محسوب می‌شود.

در سال ۲۰۱۸ به میزان ۱۰۵ تن زعفران از ایران صادر شده که نسبت به مدت مشابه سال گذشته رشد ۴۰ درصدی داشته است.

غلامرضا میری نایب رئیس شورای ملی زعفران به خبرگزاری ترند گفته است که برداشت زعفران تا ماه دسامبر ادامه می‌یابد و انتظار بر این است که حجم صادرات هم تا پایان سال ۵۰ تا ۶۰ درصد افزایش یابد.

بر اساس آمار شش ماهه گمرک طی این مدت ۱۰۵ تن زعفران به ارزش ۱۴۵ میلیون دلار به بازارهای هدف صادر شده است. قیمت هر کیلوگرم زعفران ۶ تا ۱۲ میلیون تومان معادل ۱۴۳۰ تا ۲۸۶۰ دلار است.

ایران به عنوان نخستین و بزرگ‌ترین صادرکننده زعفران در جهان با سهم ۴۴ درصدی در کل زعفران جهان است، در حالی که اسپانیا بزرگ‌ترین واردکننده زعفران جهان با سهم ۲۳ درصد محسوب می‌شود. اسپانیا زعفران فله‌ای ایران را بسته‌بندی می‌کند و به بازارهای جهان با برند خودشان روانه می‌دارد.

آذربایجان هم زعفران مورد نیاز خود را از کشور همسایه خود ایران وارد می‌کند. آذربایجان زعفران را در مقیاس خیلی کوچک به عمل می‌آورد.

برخی منابع ادعا می‌کنند که در بعضی نقاط آذربایجان این محصول ارزشمند و گرانبها از هزار سال پیش تاکنون کشت می‌شود.

یک روستای کوچک به نام بولاق واقع در منطقه آبشرون هنوز روش سنتی پرورش زعفران را حفظ کرده است و زعفران در این منطقه به عمل می‌آید.

زعفران آبشرون هنوز به بازارهای جهانی وارد نشده است. دلیل آن این است که این محصول در سطح وسیع کشت نمی‌شود و هنوز برند خاصی ندارد، تنها برخی کشاورزان به تولید این محصول همت گماشته‌اند.

*آذربایجان هم رویای کشت انبوه زعفران در سر دارد

جلال ممدوف، مدیر ایستگاه آموزش‌های گیاهان نیمه استوایی آبشرون می‌گوید: افزایش سرانه قیمت زعفران باعث شده که محققان کشور آذربایجان در مرکز علوم وزارت به طور مستقیم به پژوهش‌هایی برای احیای این محصول با ارزش در آذربایجان تلاش کند.

هر گرم زعفران در بازارهای آذربایجان ۲۰ مانات معادل ۵.۸ دلار به فروش می‌رود که این میزان در بازارهای جهانی ۲۰ تا ۲۵ دلار ارزش دارد. یک محاسبه سرانگشتی نشان می‌دهد که تنها یک تن زعفران می‌تواند برای آذربایجان ۲۵ میلیون دلار ارزآوری داشته باشد.

*فواید زعفران

زعفران به عنوان ماده دارویی از زمان باستان تاکنون استفاده می‌شود. زعفران یکی از بهترین ماده دارویی و غذایی برای جلوگیری از سرطان به حساب می‌آید. می‌تواند فشار خون را تنظیم کند و سیستم ایمنی بدن را بهبود بخشد.استفاده از زعفران می‌تواند لحن و آهنگ صدا را تنظیم کند، سیستم معده را منظم سازد و فعالیت‌های روده را به حالت طبیعی درآورد.

در درمان برونشیت و تنگی نفس کاربرد ویژه‌ای دارد. مغز و حافظه را تقویت می‌کند و برای آرامش اعصاب و روان بسیار کارساز است و خواب راحتی را برای شما به ارمغان خواهد آورد.زعفران همچنین به طور گسترده در ساخت وسایل آرایشی و بهداشتی در جهان کاربرد دارد.

منبع : خبرگزاری فارس – مورخ ۱۳۹۷/۰۸/۲۳

تجارت زعفران؛ رونق‌بخش اقتصاد بحران زده یونان!

کشاورزان یونانی که کشورشان با وضعیت وخیم اقتصادی مواجه است به فکر کشت زعفران افتاده اند.

به گزارش گروه بین‌الملل باشگاه خبرنگاران جوان به نقل از یورو نیوز، زعفران ادویه‌ای گرانبها که به «طلای سرخ» شهرت یافته چندی است که تولید و صادرات آن رونق چشمگیری در یونان گرفته است. کشوری که اقتصاد آن بیشتر با واژه های «بیکاری» و «معادن ذغال سنگ» مانوس است به تدریج خود را به عنوان رقیب ایران در تولید و صادرات زعفران مطرح می کند.

تولیدکنندگان یونانی زعفران از یکسال پیش صادرات محصولات خود را به آمریکا آغاز کردند و اینک با رونق گرفتن تجارت این محصول به سوی چین نیز متمایل شده اند.

اغلب تولید و صادرکنندگان زعفران در یونان را جوانانی تشکیل می دهند که بازار کار طی نه سال رکود اقتصادی در این کشور دست رد به سینه آنها زده است. آنها جزو آن دسته از افرادی هستند که به ناچار به مناطق روستایی بازگشته اند تا روزی و معیشت خود را از زمین کشاورزی دریافت کنند. زعفران تنها در منطقه شمال یونان کشت می شود.

یک گرم از این محصول تحت نام تجاری «کروکوس کوزانیس» Krokos Kozanis در فروشگاه های یونان معادل چهار یورو به فروش می رسد.

ایران بزرگترین صادرکننده زعفران در جهان است، اما به ادعای مسئولان تعاونی زعفران در یونان، درخواست برای محصول یونانی در جهان رو به افزایش است.

منبع : باشگاه خبرنگاران جوان – مورخ ۱۳۹۷/۰۸/۱۸ 

برداشت زود هنگام زعفران در ترکیه

مرکز تولید زعفران در ترکیه استان کارابوک است که به دلیل شرایط معتدل هوایی امسال فصل گلدهی و برداشت زعفران ۲۰ روز زودتر از سالیان قبل صورت گرفت.

به گزارش گروه بین‌الملل خبرگزاری تسنیم به نقل از آناتولی، ترکیه نیز در کنار ایران، اسپانیا، هندوستان و یونان از تولید کنندگان مهم زعفران جهان به شمار می‌آید، اما برخلاف ایران، زعفران در ترکیه از قیمت بسیار بالایی برخوردار است و در حال حاضر هر کیلوگرم از این طلای سرخ در ترکیه به قیمت ۷۰ هزار لیره به فروش می‌رسد. مرکز تولید زعفران در ترکیه استان کارابوک است که به دلیل شرایط معتدل هوایی امسال فصل گلدهی و برداشت زعفران ۲۰ روز زودتر از سالیان قبل صورت گرفت.

در زبان ترکی استانبولی زعفران را، سافران می‌نامند.

منبع : خبرگزاری تسنیم – مورخ ۱۳۹۷/۰۷/۱۰

افزایش ۲ برابری تولید زعفران با تکیه‌ بر یافته‌های پژوهشی

عضو هیات علمی پژوهشکده صنایع غذایی خراسان رضوی گفت: متاسفانه کشورهای عربستان، هند و چین تعرفه ۲۵ تا ۳۰ درصدی روی زعفران ما بسته‌اند، در حالی‌ که افغانستان که چهارمین کشور تولید کننده و سومین کشور صادر کننده زعفران است، این تعرفه را ندارد، لذا ما باید محصول با کیفیت و ارزانتری نسبت به رقبا داشته باشیم تا بازار دنیا را از دست ندهیم.

دکتر عبدالله ملافیلابی در گفتگو با خبرنگار ایسنا، با بیان اینکه در حال حاضر ۸۰ درصد زارعان در مرداد و شهریور کشت و کار می کنند، عنوان کرد: بهترین زمان کاشت زعفران بر اساس یافته‌های پژوهشی نیمه‌ اول خرداد ماه است.

وی ادامه داد: در حال حاضر متوسط عملکرد در هر هکتار ۳/۸ کیلو است در حالی‌ که در این روش ما می‌توانیم حداقل محصول را دو برابر کنیم.

عضو هیات علمی پژوهشکده صنایع غذایی خراسان رضوی ادامه داد: با توجه به اینکه این محصول به عنوان داروی ضد سرطان مطرح است بایستی از خام فروشی پرهیز کنیم و بر روی فرآوری آن کار کنیم. در حال حاضر در سایر کشورها از آن در ساخت کرم ضد آفتاب، پماد ضد خارش لثه، قرص های شادی بخش و رنگ برای صنایع نوشابه سازی استفاده می شود. در این صورت می توانیم ارزش افزوده‌ی بیشتری کسب کنیم.

ملافیابی اضافه کرد: البته در حال حاضر زعفران در ایران نیز در صنایع به‌ عنوان پودر کیک زعفرانی، پودر سوخاری زعفرانی، پودر پروبیوتیک و قرص زعفران استفاده می شود که البته این درصد خیلی کمی است و باید در جهت تبدیل به محصولات دیگر برای صادرات بر روی آن کار کرد.

وی ادامه داد: همچنین در این زمینه می‌توان کارخانجات در قطب تولید این محصول را تشویق به سرمایه‌گذاری در جهت فرآوری آن کرد تا از حالت ادویه خارج و به عنوان دارو مطرح شود.

عضو هیات علمی پژوهشکده صنایع غذایی خراسان رضوی عنوان کرد: در حال حاضر تیم هایی در خارج از کشور بر روی خاصیت ضدسرطانی زعفران مشغول آزمایشات مختلف هستند. در داخل کشور نیز در دانشکده های پزشکی و داروسازی این امر در حال انجام است تا این محصول بتوانند به‌عنوان داروی هزاره‌ سوم مطرح باشد.

ملافیلابی تاکید کرد: در حال حاضر کشور اسپانیا با اینکه سالانه حدود ۱ تن تولید دارد اما با خرید زعفران ما و بسته بندی آن به نام خود، آن را با نام جهانی به اتحادیه اروپا عرضه می‌کند.

وی، یکی دیگر از مزیت‌های زعفران را زمان برداشت این محصول دانست و ادامه داد: ما به زارعان پیشنهاد می کنیم پیاز را از جای مطمئن خریداری کنند آن را ضد عفونی کنند و با تراکم بالا بکارند و اضافه بر آن به دلیل ارگانیک بودن این محصول در زمان استفاده از کود دامی احتیاط لازم را بکنند چرا که اگر محصول آلوده شود قابل تمیز کردن، شستشو و ضد عفونی نیست.

عضو هیات علمی پژوهشکده صنایع غذایی خراسان رضوی با تاکید بر اینکه زارعان بایستی از یافته های پژوهشی که در ۳ دهه اخیر توسط محققان به‌دست آمده است، استفاده لازم را انجام دهند، افزود: اگر این موارد رعایت شود ما مطمئن هستیم به جای نگهداری مزارع به مدت ۸ سال و تولید به‌طور نمونه ۴۰ کیلو زعفران، این کار در مدت ۴ سال با همان میزان محصول انجام خواهد شد و این اقتصادی ترین محصولی است که با توجه به خشکسالی ارزش افزوده آب را بالا می‌برد و به ازای هر یک متر مکعب آب یک گرم محصول برداشت می شود .

ملافیلابی افزود: از نکات دیگر که باید زارعین توجه ویژه به آن داشته باشند این است که گل را قبل از اینکه اشعه آفتاب بر آن بتابد، برداشت کنند تا رنگ دهی آن کم نشود؛ همچنین آن را سریع تر خشک کنند تا ماده موثره حفظ شود.

وی با بیان اینکه در حال حاضر ایران بیشترین تولید زعفران و سطح کشت و کار را دارد افزود: در سال گذشته دولت به‌ خاطر حمایت از کشاورزان ۷۰ تن از این محصول را خریداری و دپو کرده است که در سال جاری نیز همین قصد را دارد.

ملافیلابی تاکید کرد: با توجه به اینکه در حال حاضر در ۲۵ استان زعفران کشت کار می‌شود، عنوان کرد: سالانه برای حدود ۲۷۰ نفر به طور میانگین اشتغال ایجاد می شود که ما اعتقاد داریم در جایی که آب ارزش دارد و ما نمیتوانم مبادرت به کشت و کار سایر محصولات کنیم و نمی توانیم صنعت آن منطقه را رونق دهیم زعفران گزینه بسیار خوبی است. لذا دولت نیز در این مسیر تمهیداتی را انجام داده است و نسبت به خرید توافقی این محصول در ۳ استان خراسان اقدام نموده است.

عضو هیئت علمی دانشگاه فردوسی مشهد با بیان اینکه زعفران تنها محصولی است که به نسبت ۴۰ محصولی که در خراسان کشت می‌شود، اقتصادی، کم آب‌تر و شاید ارزش افزوده آب را بالا می برد، ادامه داد: در حال حاضر کشورهای اطراف به دلیل گرانی این محصول رقیب ما در این زمینه شده‌اند و ما باید به دلیل ارزآوری از آن، اهمیت موضوع را درک کنیم.

ملافیلابی بیان کرد: متاسفانه دنیا علیه ماست و کشورهای عربستان، هند و چین تعرفه ۲۵ تا ۳۰ درصدی روی زعفران ما بسته‌اند، در حالی‌که افغانستان که چهارمین کشور تولید کننده و سومین کشور صادر کننده زعفران است این تعرفه را ندارد، بنابراین نیاز است تا بتوانیم با دنیا رقابت کنیم و محصول سالم، با کیفیت و ارزانتری نسبت به رقبا داشته باشیم تا بازار دنیا را از دست ندهیم.

وی تاکید کرد: دنیا به دنبال محصولات ارگانیک و سالم است و چون این محصول نیاز به کود شیمیایی و آفت کش ندارد، باید بتوانیم شرایط و نکات بهداشتی و ایمنی از قبیل فاصله این محصول با سایر مزارع، عدم استفاده از کودهای شیمیایی طی ۵ سال گذشته و استفاده از کودهای آلی و همچنین خشک کردن این محصول در محیط سالم رعایت کنیم.

از برگزاری کارگاه آموزشی تولید زعفران با رویکرد ارگانیک خبر داد و عنوان کرد: در این کارگاه آموزشی به دنبال آن هستیم تا به بیان اهمیت فرآوری بعد از برداشت زعفران بپردازیم که اکثر مواقع محصول به صورت خام صادر می شود که باید در این مورد تجدید نظر کرد.

منبع : خبرگزاری ایسنا – مورخ ۱۳۹۷/۰۴/۰۴

افغانستان، رقیب بالقوه ایران در زمینه تولید زعفران است

حسینی گفت: افغانستان رقیب بالقوه ایران در زمینه تولید زعفران است، این امر تهدید جدی برای طلای سرخ ایرانی به شمار می رود.

علی حسینی، عضو شورای ملی زعفران در گفتگو با خبرنگار صنعت، تجارت و کشاورزی گروه اقتصادی باشگاه خبرنگاران جوان، با اشاره به مزایا و معایب تجارت زعفران در بورس کالا، اظهار کرد: با وجود آنکه زمزمه هایی مبنی بر خرید زعفران توسط تجار خارجی از بورس کالا به میان آمده است، اما اطلاع دقیقی از ساز و کارهای اجرایی آن نداریم.

وی افزود: صادرکنندگان موظف به رعایت مقررات صادراتی هستند، اما نمی‌دانیم که ساز و کارهای خرید زعفران برای تجار خارجی چگونه در بورس کالا فراهم شده است؟ به همین خاطر باید منتظر ماند و دید که آیا این امر مقدور خواهد بود یا اینکه تنها  زمینه‌ای برای حضور دلالان در خارج از مرزها فراهم خواهد شد.

حسینی ادامه داد: سال‌های متمادی است که سرمایه کشاورزان به یغما می رود، از این‌رو باید هوشیار بود تا به شیوه جدیدی، این محصول استراتژیک که جز سرمایه ملی کشور است؛ نابود نشود.

عضو شورای ملی زعفران با بیان اینکه ساز و کار عرضه زعفران در بورس کالا برای خریداران خارجی فراهم نیست، تصریح کرد: یک صادرکننده ایرانی مراحل متعددی را برای صادرات، پشت سر می‌گذراد، پس چطور ممکن است که یک خریدار خارجی بیاید وزعفران مورد نیاز خود را از بورس کالا خریداری کند؟.

وی با اشاره به اینکه افغانستان رقیب بالقوه ایران در زمینه تولید زعفران است، بیان کرد: در سال های اخیر، افغان‌ها با قاچاق پیاز زعفران و کشت در مزارع خود اقدام به تولید این محصول استراتژیک کردند که این امر تهدید جدی برای طلای سرخ ایرانی به شمار می رود، چرا که در صورت ادامه این روند تا ۱۰ سال آینده، حرفی برای گفتن نخواهیم داشت.

حسینی ادامه داد: پیچیدگی های متعددی برای صادرات زعفران ایرانی به اروپا وجود دارد که برای افغانستان نیست، بنابراین عمده زعفران تولیدی به افغانستان صادر می شود و از آنجا که افغانستان رقیبی برای ایران محسوب می شود؛ صادرات زعفران به افغانستان خیانت به کشور است.

عضو شورای ملی زعفران در بخش پایانی سخنان خود از کاهش نرخ زعفران در بازار خبر داد و گفت: هم اکنون حداقل نرخ هر کیلو طلای سرخ ۴ میلیون و ۸۰۰ و حداکثر ۵ میلیون و ۹۰۰ هزارتومان است که این رقم نسبت به هفته های اخیر کاهش داشته است.

منبع : باشگاه خبرنگاران جوان – مورخ ۱۳۹۷/۰۳/۲۴

به زودی افغانستان در تولید زعفران از ما پیشی می‌گیرد

از حدود یک‌ ماه دیگر تا پایان شهریور ماه که فصل برداشت پیاز زعفران است، کسب‌ و کار قاچاقچیان نیز آغاز می‌شود و آنها با پرداخت ۲۳۰۰ تا ۳۰۰۰ تومان به ازای یک کیلوگرم پیاز زعفران، این محصول را به‌راحتی و بدون هیچ منعی به کشورهای دیگر به‌ویژه افغانستان می‌برند و پس از کشت و برداشت زعفران، طلای سرخ ایران را به نام خود به کشورهای دیگر صادر می‌کنند.

به گزارش فرهیختگان آنلاین؛ فرش، خاویار و زعفران سه کالای مهم ایران است که سالانه ارز قابل‌توجهی از محل صادرات آنها به کشور وارد می‌شود. در میان این سه قلم کالای ارزشمند، زعفران ایرانی جایگاه ویژه‌ای در بازارهای جهانی به خود اختصاص داده است و با توجه به اینکه این محصول کشاورزی خواص دارویی و درمانی فراوانی نیز دارد، بسیاری از کشورهای دنیا برای استفاده از زعفران در صنعت داروسازی، واردکننده این گیاه دارویی از ایران هستند. بر اساس آخرین آمار ارائه‌شده از سوی وزارت جهاد کشاورزی، در حال حاضر ۱۰۷ هزار هکتار از اراضی کشور زیر کشت زعفران قرار دارد و علاوه‌ بر خراسان‌ رضوی و جنونی که بیشترین سطح زیر کشت زعفران را به خود اختصاص داده‌اند، ۲۲ استان دیگر نیز در زمینه کاشت این محصول فعالیت می‌کنند و سالانه حدود ۳۵۰ تن زعفران از ۱۰۷ هزار هکتار زمین کشاورزی برداشت می‌شود.

ارزش مادی این محصول کشاورزی به‌حدی است که کارشناسان اقتصادی لقب «طلای سرخ» را به آن داده و معتقدند یکی از راهکارهای قطع وابستگی به اقتصاد نفتی، رشد و توسعه کشت و تولید زعفران و افزایش میزان صادرات این محصول است. در حال حاضر امارات متحده عربی، اسپانیا، انگلستان، آلمان، چین، فرانسه، پاکستان، قطر، بحرین، ایتالیا، سنگاپور و فیلیپین از عمده خریداران زعفران ایرانی هستند، اما در این میان دو کشور امارات و اسپانیا پس از خرید این محصول، با تغییر بسته‌بندی، زعفران ایرانی را با برند جدید و به نام خود به کشورهای دیگر صادر و سالانه سود سرشاری را عاید خود می‌کنند.

شکی نیست که مرغوب‌ترین نوع زعفران در دنیا به دست کارگران و کشاورزان ایرانی کاشته و تهیه می‌شود، اما اینکه چرا به‌رغم برخورداری از این موهبت و توانایی، تولید و صادرات طلای سرخ ایران هنوز با چالش‌های فراوانی مواجه شده، موضوعی است که نیازمند بررسی همه‌ جانبه و موشکافی دقیق‌تر است. برای اطلاع از وضعیت کشت، تولید و صادرات زعفران ایرانی و جایگاه این محصول ارزشمند در بازارهای جهانی با علی حسینی، عضو هیات‌ رئیسه شورای ملی زعفران، مسئول کمیته فرآوری و بسته‌بندی زعفران و نایب‌ رئیس انجمن تولیدکنندگان زعفران خراسان‌ جنوبی گفتگو کردیم که در ادامه می‌خوانید.

کارشناسان بر این باورند که ایران در تولید زعفران سهم قابل توجهی در بازارهای جهانی دارد، اما مشکلات موجود در زنجیره تولید این محصول، ممکن است جایگاه ایران را در این حوزه در آینده‌ای نزدیک متزلزل کند. این موضوع را چگونه ارزیابی می‌کنید؟

براساس آمار موجود در حال حاضر ۹۰ درصد زعفران دنیا در ایران تولید می‌شود اما این میزان تولید تنها سهم ۲۰ درصدی از بازارهای هدف دارد در حالی که ایران با این میزان تولید، حداقل باید ۵۰ درصد از نیاز بازارهای جهانی به زعفران را تامین کند. همین اعداد و ارقام به تنهایی کافی است تا وضعیت نه‌چندان مطلوب تولید زعفران و صادرات آن مشخص شود. در این میان بی‌توجهی وزارت جهاد کشاورزی به انجام وظایف ذاتی و قانونی خود، اصلی‌ترین دلیل مشکلات موجود در حوزه کشت و تولید زعفران است. من به‌ عنوان کسی که از کودکی تاکنون زندگی و کار خود را وقف تولید و کشت زعفران کرده‌ام معتقدم با توجه به امکانات و ظرفیت‌های بالقوه‌ای که در کشور برای تولید زعفران وجود دارد، سالانه باید بیش از ۵۰۰ تن زعفران در کشور تولید شود. این در حالی است که زنجیره تولید تا صادرات این محصول یک زنجیره پوسیده است و متولیان این بخش نیز با سهل‌انگاری و بی‌توجهی به این ظرفیت‌ها، عملا امکان تولید بیشتر را از فعالان این حوزه گرفته‌اند.

چه موانعی پیش روی تولید سالانه ۵۰۰ تن زعفران در کشور وجود دارد؟

تحقق این هدف نیازمند ملزومات فراوانی است که حمایت دولت و مسئولان دولتی در راس آن قرار دارد. برای روشن شدن این امر مثالی ذکر می‌کنم؛ اگر یک کشاورز در یک هکتار زمین کشاورزی پنج تن پیاز زعفران کشت کند، پس از هفت سال می‌تواند سه‌ برابر میزان اولیه، پیاز زعفران برداشت کند. به‌عبارت دیگر، یک کشاورز پس از هفت سال، ۱۵ تن پیاز زعفران در اختیار دارد که برای کاشت دوباره آن نیازمند زمین برای کشت است. در این زمان عملکرد وزارت جهاد کشاورزی نقش تعیین‌ کننده‌ای دارد. در واقع اگر وزارت جهاد کشاورزی زمانی که کشاورز با مازاد پیاز زعفران روبه‌رو است برنامه‌ریزی دقیق و نرخ‌گذاری عادلانه‌ای برای خرید پیاز زعفران داشته باشد، بخش خصوصی می‌تواند زیر نظر جهاد کشاورزی اقدام به خرید پیاز زعفران کرده و با کشت آن در مساحت بیشتر، زعفران بیشتری تولید کند. این کار عواید زیادی به همراه دارد؛ نخست اینکه دست واسطه‌ها به‌ویژه قاچاقچیان از بازار زعفران کوتاه می‌شود، علاوه‌بر این با افزایش سطح زیر کشت زعفران، نیروی کار بیشتری وارد عرصه فعالیت می‌شوند و میزان اشتغالزایی افزایش می‌یابد. از سوی دیگر سود حاصل از تولید و صادرات زعفران، ارزآوری بیشتری برای کشور به همراه دارد؛ اما رسیدن به این اهداف تنها با حمایت دولت و توجه مسئولان وزارت جهاد کشاورزی محقق می‌شود.

از قاچاق پیاز زعفران صحبت کردید. چه راهکاری برای کوتاه‌ کردن دست قاچاقچیان این بخش وجود دارد؟

از حدود یک‌ ماه دیگر تا پایان شهریورماه که فصل برداشت پیاز زعفران است، کسب‌وکار قاچاقچیان نیز آغاز می‌شود و آنها با پرداخت ۲۳۰۰ تا ۳۰۰۰ تومان به ازای یک کیلوگرم پیاز زعفران، این محصول را به‌راحتی و بدون هیچ منعی به کشورهای دیگر به‌ویژه افغانستان می‌برند و پس از کشت و برداشت زعفران، طلای سرخ ایران را به نام خود به کشورهای دیگر صادر می‌کنند. در حال حاضر افغانستان یکی از کشورهایی است که در این زمینه با سرعت قابل‌توجهی در حال پیشرفت است و پیش‌بینی اینکه به‌زودی سهم زیادی از بازار جهانی را به خود اختصاص دهد، چندان دور از ذهن نیست.

 گفته می‌شود امارات و اسپانیا با خریداری زعفران ایرانی و تغییر بسته‌بندی آن، این محصول را با برند کشور خود به کشورهای مقصد صادر می‌کنند. این اتفاق تا چه اندازه می‌تواند به تولید داخل آسیب وارد کند؟

متاسفانه دولت و کسانی که در راس امور هستند، نسبت به تولیدکنندگان و کشاورزان زعفران نگاه بالادستی دارند. وزارت جهاد کشاورزی به‌عنوان بخش دولتی، بخش خصوصی را دشمن خود می‌داند و نه‌تنها نظرات و راهکارهای کارشناسان این حوزه را نمی‌پذیرد، چه‌بسا خلاف آن نیز عمل می‌کند. دولت به فکر سود خود است و با خرید زعفران آماده، این محصول را در بازار به قیمت بیشتری می‌فروشد. اگرچه ایران بزرگ‌ترین تولیدکننده زعفران جهان است، اما در بخش عرضه زعفران، ضعف‌های فراوانی دارد. وقتی شیوه عرضه زعفران در بازارهای جهانی مطابق با سلیقه بازار نیست، مسلم است کشوری مانند اسپانیا زعفران ایرانی را خریداری کرده و با بسته‌بندی جدیدتر و همسان با سلیقه بازارهای هدف، به اسم خود صادر می‌کند. از طرف دیگر وقتی قاچاقچیان به‌راحتی و بدون کوتاه‌ترین مانعی پیاز این محصول را قاچاق می‌کنند، صحبت از اقدام کشورهای دیگر درمورد زعفران ایران محلی از اعراب ندارد.

قرار است اردیبهشت‌ماه امسال کنسرسیوم بین‌المللی زعفران در کشور تشکیل شود. به نظر شما این تشکل تا چه اندازه می‌تواند در ارتقای جایگاه زعفران ایران در بازارهای بین‌المللی موثر باشد؟

تجربه نشان داده که ایجاد چنین کنسرسیوم‌‌ها و تشکل‌هایی تنها در حد شعار و اسم‌ و رسم باقی‌‌مانده است. حتی در پایان سال گذشته نیز سازمان مرکزی تعاون روستایی ایران از عرضه زعفران این سازمان در بورس کالای ایران برای اولین‌بار با هدف منافع تولیدکنندگان و افزایش توان صادراتی زعفران کشور خبر داد؛ اما شکی نیست که مشکلات این حوزه به‌اندازه‌ای ریشه‌ای و پیچیده شده که با ایجاد بورس و کنسرسیوم حل نمی‌شود. این موارد تنها در حد شعار زیباست و تا مرحله عمل فاصله زیادی دارد. اینکه مسئولان جهاد کشاورزی خود را کنار کشیده و هر کدام تقصیر را به گردن دیگری می‌اندازند دردی از کشاورزان و تولیدکنندگان زعفران دوا نمی‌کند.

در حال حاضر چه تعداد کارگر و کشاورز در حوزه کشت و تولید زعفران فعالیت می‌کنند؟

در حال حاضر ۶۰۰ هزار نفر در قالب ۱۶۰ هزار خانوار از محل کشت و کار زعفران در کشور ارتزاق می‌کنند، این در حالی است که در صورت افزایش دو برابری سطح زیر کشت زعفران، میزان کارآفرینی در این حوزه با رشد قابل‌ توجهی مواجه خواهد شد.

پیشنهاد شما برای بهبود وضعیت موجود چیست؟

ما به‌عنوان فعالان این بخش، بارها و بلکه صدها بار پیشنهادها، نظرات و راهکارهای خود را به مسئولان جهاد کشاورزی ارائه کرده‌ایم اما نتیجه‌ای به‌دنبال نداشته است. بهتر است مسئولان این بخش به‌جای خرید زعفران و توزیع آن به قیمت گران‌تر در بازار، مازاد پیاز زعفران را از کشاورز خریداری کنند و با ارائه تسهیلات ارزان‌قیمت، سطح زیرکشت این محصول را افزایش دهند. ما معتقدیم کسانی می‌توانند مشکلات این حوزه را حل کنند که از نزدیک با معضلات کشت زعفران و عرضه آن در بازار آشنا باشند. در حالی که مسئولان این حوزه با بی‌توجهی به راهکارها و پیشنهادهای ارائه‌شده از سوی کارشناسان این بخش، تیشه سنگینی به ریشه این صنعت وارد می‌کنند.

منبع : خبرگزاری فرهیختگان – مورخ ۱۳۹۷/۰۱/۲۸